Ne arıyordu bu genç Sultan, Bizans İmparatoru’nun efsanevi kütüphanesinde? Ya Delfi mabedinin kâhini Plutark’ın biyografi kitabını neden istinsah ettirmişti? Yaptırdığı onlarca Füsûsu’l-Hikem şerhindeki hikmetlerin, içindeki hangi boşluğa deva olacağını bekliyordu? Bunları yeterince bilmiyoruz. Bildiğimiz şey, onun içinde bir korun yanmakta olduğu.

Bu kitap, okurunu o kor’a bir adım olsun yaklaştırabilirse vazifesini büyük ölçüde yerine getirmiş sayacaktır.
 

Bugün ancak su üstündeki kısmını çözebildiğimiz Osmanlı buzdağının derinlerinde bilmediğimiz nice yönlerini yeni bir bakışla gündeme getiren Armağan, böylece Osmanlı tarihindeki klişeleşmiş hüküm ve anlatıları sorgulamaya girişiyor.

Kapitülasyonlar iyi bir şey miydi? Osmanlı toplumu erkek egemen miydi? 

Harem gerçekten de bir haz mekânı mıydı? 

Patrona Halil bir eşkıya mıydı yoksa halk kahramanı mı? 

Osmanlı’da demokrasi var mıydı? 

Osmanlı: İnsanlığın Son Adası bu ve benzeri merak uyandıran soruları cevaplandırmaya yönelik kışkırtıcı bir okuma girişimi.

Mustafa Armağan 

Kızıl Pençe adını verdiği bu gizli ve eli silahlı örgütün bir numarası kimdi? Kimleri kullanırdı?

Asker içinde uzantıları var mıydı?

Adam vurmaktan kitap yakmaya, insanları ve ailelerini takip ve taciz etmeye kadar çeşitli kademelerde gerçekleşen ve resmi devletin yanı başına konumlanan bu paralel gizli devletin ipuçlarını Kâzım Karabekir’in emsalsiz analizlerinden öğreneceksiniz.

Mustafa Armağan Kızıl Pençe’de Kâzım Karabekir Paşa’nın yazmış olduğu 3 bağımsız metinden yeni bir metin kuruyor. Paşa’nın söylediklerini netleştiriyor, mesajını anlaşılır kılıyor. Böylece Karabekir’in, çeşitli kitaplarına dağılmış bulunan keskin eleştirel bakışını, tek bir kitabın çatısı altında olanca yoğunluğu ve çıplaklığıyla okurun önüne sunuyor.

Kızıl Pençe yakın tarihimizin kırılma dönemi olan 1922-1933 yıllarında yaşananları ‘Kral Çıplak’ sözüyle anlatılabilecek bir yalınlıkta ortaya koymayı başarıyor. Rahat üslubu ama sarsıcı tezleriyle Kızıl Pençe’nin, yalan sisinin dağılmakta olduğu günümüzde tarihin normalleşmesi yolunda önemli bir adım olacağına inanıyoruz.

Kitap tanıtım sayfasından 

Şahname İran’ın islamiyete kadar olan yaklaşık 1000 yıllık dönemini anlatmaktadır. Firdevsi Şahname’yi bitirdikten sonra “Bununla İran milletini yeniden dirilttim.” demiştir. Tarih otoriteleri tarafından destan olarak nitelendirilen Şahname’de olaylar masal ve tarih karışımı bir üslup ile anlatılır. 60.000 beyitlik Şahname, Gazneliler’in sultanı Mahmud’a 1014 yılından sonraki bir tarihte sunulmuştur.

İran edebiyatının en önemli eseri olarak kabul edilen Şahname sonraki dönemlerde Osmanlı kültürünün de önemli bir parçası olmuştur. Osmanlı hanedanında ve halk arasında “şah­nâmehan” adı verilen kişiler tarafından okunan Şahname, Osmanlı padişahları ile İran kahramanlarını özdeşleştirmişlerdir. Bu sebeple Şahname, Osmanlı hanedanını yücelten önemli eserler arasına girmiştir.

Şahname Divan edebiyatının kuruluşunda da önemli etkilere sahiptir. Hayatı hakkında ayrıntılı bilgilere sahip olamadığımız İranlı şair Firdevsî iyi bir dil eğitimi almış, edebi anlamda yetkinliğe ulaştığı Farsçanın yanı sıra Pehlevice ve Arapçayı öğrenerek zengin bir ifade gücüne kavuşmuştur. Şairin bu dil me­rakına tarihsel konulara duyduğu ilgi de eklenince, İran edebiyatının en önemli eser­le­rinden biri olan Şahnâme zengin içeriğiyle ve çarpıcı üslubuyla edebiyat tarihinin ölüm­süz eserleri arasındaki yerini almıştır.

Firdevsî Şahnâme’sini hazırlarken eski İran kahramanlık hikâyelerinden ya­rar­lan­mış­tır. Yaklaşık VI. yüzyıldan itibaren başlayan bu derleme geleneğinde Firdevsî bir dö­nüm noktası oluşturmuş, eserinde sıklıkla mûbed ve dihkân sanıyla andığı bilgili kimselerin anlatımlarından faydalanmış ve kaynak olarak başta Âvesta olmak üzere Tev­rat ve Kur’ân gi­bi dini metinleri kullanmıştır. Ancak eserine Allah’ı övmekle başlamış, ardından evrenin, ayın, güneşin, gezegenlerin, yerkürenin ve insanın yaratılışından söz etmiş, son ola­rak da İran’da hüküm sürmüş kralla­rın, soylu kimselerin ve kahramanların tarihi-ef­sa­ne­vi hikâyelerini anlatmıştır. İranlıların Araplara yenilmelerinden dört yüz yıl sonra kaleme alınan bu 60.000 beyitlik eser Gazneliler sü­lalesinin en güçlü hükümdarı olan Sultan Mahmud’a 1014 yılından sonraki bir tarihte sunulmuştur...

İslamiyet öncesi İran’ın tarihi-efsanevi hükümdarlarının ve onlara her ko­şul­da bağ­lı kah­ramanların ülkelerini, milli gelenek ve göreneklerini korumak adına ver­dik­le­ri mücadelenin destanı olan bu önemli eser, daha sonraki dönemlerde Osmanlı kültürünün de bir par­çası olmuştur...

Saray ve Ötesi’nde Uşaklıgil, bu görevi sırasında yaşayıp gördüklerini, 1909-1912 yıllarının siyasi, idari çalkantılarını, dünyanın savaşa sürüklenişini anlatıyor. Anlatırken de büyük bir romancı dikkatiyle olayları sahneliyor, insanları renkli anekdotlarla tahlil ediyor ve daha da önemlisi şahsi kanaatlerini, hissiyatını dile getirmekten çekinmiyor.

Saray ve Ötesi, büyük bir edebiyatçının kaleminden, II. Abdülhamid, V. Mehmet Reşad, İttihat ve Terakki yönetimi yanında devrin sosyal, politik ve kültürel ortamına dair yazılmış en değerli hatıratlardan birisidir. Önce tefrika edilmiş sonra da kitap olarak basılmıştır. Saray ve Ötesi sadece içerdiği tanıklıklarla değil, Halid Ziya Uşaklıgil’in üslubuyla yazıldığı için de ayrıca değerli bir kitap.

Saray ve Ötesi, sadece araştırmacılar için değil tarihe meraklı herkes için önemli bir kaynak.
 

Stratejinin etimolojisi ta klasik Yunan’a kadar gider. Ortaçağ ve modern dönemde ise buradaki referans noktası savaş sanatı olagelmiştir.

Stratejinin özünde, kontrolümüzün dışındaki güçlerin kurbanı olmak yerine çevremizi şekillendirip çıkarımız doğrultusunda kullanıp kullanamayacağımız sorusu yatar. Şansa bağlı olaylara, tarafların çabalarına ve dostların yanlış adımlarına bağlı çevre stratejiyi zorlu kılan, ona dram katan unsurdur. Lawrence Freedman bu sürükleyici ve aydınlatıcı kitapta stratejik düşüncenin yaşamımızın her boyutuna nasıl sindiğini gösteriyor. 

Başlangıçtan itibaren Kutsal Kitap, eski Yunan mitleri, Sun Tzu ve Machievelli’ye stratejik düşüncenin sırlarını paylaşıyor. Askeri strateji bölümü ise okurları Carl von Clausewitz’in yazılarından 1950’lerin nükleer stratejistlerine götürüyor. Siyasi strateji analizimiz Marx’in devrim niteliğindeki siyaset analiziyle başlayıp Obama’nın başkanlık kampanyalarıyla son buluyor. İş stratejisine ayrılan bölüm ise ayrıntılı bir tarihçeyle, Frederick Winslow Taylor’dan Alfred Sloan’a en önemli yenilikçileri kapsıyor.

“Bu muhteşem bir kitap – berrak ve tarafsız, bazen hüzünlü, çoğu kez ironik ve her zaman bilgilendirici.”
– Philipp Bobbitt, The Shields of Achilles’in yazarı

“Stratejik düşünmenin farklı bağlamlarda çağlar boyunca süren anlam, içerim ve etkileri üzerine müthiş bir grand tour.”
–Robert Jervis, Columbia Üniversitesi

“Bu kitap Lawrence Freedman’ın strateji üzerine dünyanın önde gelen düşünürlerinden olduğunu bir kez daha kanıtlıyor..”
– Joseph S. Nye, Jr., Harvard Üniversitesi, The Future of Power’ın yazarı

Özgürlük, eşitlik ve adalet adamı Malcolm X ( El-Hacc Malik El-Şahbaz) 1965 yılında Harlem’de bir konferans salonunda konuşma yaptığı sırada vücuduna 20 kurşun isabet ederek suikaste uğramıştır. Malcolm X böyle bir şekilde öleceğini sezmiştir hep ve son zamanlarında da; “Artık her sabah gözlerimi açar açmaz, başkasından bir gün daha ödünç almışım gibi geliyor bana.” ve son olarak da; “ bu kitabı basılmış halde okumaya ömrümün yeteceğini hiç sanmıyorum.” demiştir.
“ Amerika’nın bünyesine uğursuz kurt gibi giren ırkçılık kanserinin kökünü kurutabilecek bir gerçeğin mayasını tutturmuş olarak, fersiz de olsa bir ışık bırakarak ölürsem, ne mutlu bana! Bu takdirde, şan Allah’a mahsustur. Benim olan tek şey günahlarımdır.”

Malcolm’un yükselişine yeniden gelecek olursak, bu yükseliş Elijah Muhammed’i sinirlendirmiştir. Sonuç olarak Malcolm, camia içinde çeşitli cezalara tâbi tutulmuştur. (Camiadan bir süre uzak kalmak gibi) Bu süre zarfında Malcolm, Elijah Muhammed’den soğur ve Hacc’a gitmek ister. Hacc’a gitmesiyle gerçek İslam’ı tanıması kaçınılmaz olur tabi. (Yani Arapların izin verdiği kadarıyla) Oradaki o samimi ortam, kimsenin renginden konu açmaması ve çok değer görmesi onu oldukça şaşırtır. Bin bir övgüyle oradan ayrılır ve Amerika’ya döndüğünde şunu söyler: “Sonunda anladım ki, Müslümanları yoldan çıkaran Elijah Muhammed’in kendisidir.” Bunun haricinde “İnsan hakları, insanlıktan ne haber?” diyerek insan haklarıyla da daha çok ilgilenmiştir Malcolm. Kendi ırkının gücünü kendi ırkına ispatlama çabasına girmiştir. Irkının beyazlarla evlenmeyi bırakıp kendi soyunu devam ettirmesi taraftarıdır: “Tenleri bir beyazdan daha beyaz olan bu siyahlarla nereye varılmak istenmektedir?” diye sormuştur. Aynı zamanda Amerika’nın İslam’ı tanımasının zorunlu olduğunu, Amerika’yı bu ırk belasından kurtarabilecek tek dinin İslam olduğunu söylemektedir.  Malcolm X, yaşadığı dönemde de söylendiği gibi; Amerika’da bir ayaklanmak başlatabilecek yahut böyle bir ayaklanmayı bastırabilecek tek adam. O “Amerika’yı titreten adam.”
 

“Mekteplerimizde bir edebiyat tarihi okutulmaktadır. Fakat onunla muvazi [paralel] olarak giden fikir hayatı bu dersin içinde yer almamıştır. Talebe efendiler, Bakî’yi, İbni Kemal’i veya Namık Kemal’i okurken İshak Hoca veya Salih Zeki’yi bilmiyorlar. Halbuki bugünkü Türk dilini ve Türk hassasiyetini tanımak İçin onun tarihini, tekâmülünü [gelişimini] bilmek ne kadar zaruri İse; bugünkü Türk düşünüşünü anlamak için de onun geçirdiği istihaleleri [aşamaları] bilmek o kadar zaruridir.”

Tefekkür tarihi, medeniyet tarihinin en mühim kısmını teşkil eder. O adeta, medeniyetin şuuru demek olduğu için bütün medeniyet tarihinin zübdesi ve ruhudur. Bir taraftan ilim olmak itibariyle teknik medeniyetin tarihine, bir taraftan da felsefe olmak itibariyle bütün medenî hayata aittir. Fakat o yalnızca ilim ve felsefeden de ibaret değildir. O derecede ki, ilim ve felsefe tarihleri, tefekkür tarihinin ancak birer parçasıdır.

Bu esasa göre tefekkür tarihinin kuşattığı mevzuları üç zümrede toplamak mümkün olur. Birincisi: Hiçbir muayyen şahsiyetin eseri olmayıp, bütün cemiyete ait olanıdır ki ona collectif tefekkür diyebiliriz: Cosmogonie (âlemin yaradılışı hakkındaki dinî akide) théogonie (ilâhların yaradılışı hakkındaki dinî akide), mythologie (ustûreler ve efsaneler), nihayet sagesse (hikmet) bu zümreye girer.

Tefekkür tarihinin kuşattığı mevzulardan ikincisi, cemiyet içinde doğmuş olmakla beraber bütün cemiyete değil, fakat muayyen bazı şahıslara ait olan ve onlar tarafından yaratılan fikirlerdir ki bunlara da “şahsî tefekkür” diyebiliriz.

İster ideolojik, metodolojik, isterse disipliner zaaflardan kaynaklansın, sonuçta sosyal gerçekliğimizin anlamlı bir bütüncül manzarasını resmetmekte sıkıntılı olduğumuzu düşünüyorum.Bu kitapta yer alan yazıların milliyetçi-modernist süreçte Türk siyasal kültürünün bazı yönlerini analiz etmeye dönük olduğu belirtilmiştir. 

Öte yandan yapısalcı bakış, kültürü, skolastik bir çerçevede algılamıştır. Başka bir ifade ile onu donmuş, yapıların içine sıkışmış bir kavram olarak temellendirmiştir. Bu bakışın yerleşmesi, sonuçta disiplinler arası etkileşimi ve işbirliğini de engellemiştir. W.Mills’in işaret ettiği sosyal bilim bunalımı yani sosyolojik düşünce ile tarih disiplini arasındaki çatlak büyümüştür. Tarihçilerimizi sosyolojinin kavramları pek ilgilendirmemektedir. Böylelikle tarih çalışmaları ‘‘atavis’’ heveslerin bağımlı değişkeni olmakta, bir belgeci kurulukta takılı kalmaktadır. Diğer yandan sosyologlarımız tarih bilgisinden çoğu kez mahrumdurlar. Yazarın buradan disipliner bir sınırlamayı kabul ettiği sonucu çıkarılmamalıdır. Ama disipliner toplumsallaşma, daha çok politika bilmi çerçevesinde oldu.  Süleyman Seyfi Öğün burada Türkiye’nin tarihsel-toplumsal gerçekliğini göreli ağırlıkta, politik veçhesini tartışmaya çalışmış.

Buradaki yazıların geleceğe dönük tasarımlar üretmesi beklenemez. Hiç bir şekilde dünyayı değiştirmek gibi bir iddia yoktur. Düşünce ve eylem arasında kategori geliştirme lüksünün çok uzağındayız. Anlamaya çalışmak ve düşünmek, hâlâ en yüksek dereceli eylem olma özelliğini koruyor.

Temeldeki bozukluğun, 600 yıllık tarihin ve günümüzdeki genel durumun incelenmesi sonucunda ortaya şöyle bir gerçek çıkmaktadır: Türkiye’nin asıl meselesi kalkınmayı sağlayacak birikimlerin yokluğu değil, yanlış yönde ve biçimde, kalkınmaya önder olamayacak sınıf ve zümrelerin önderliğinde kullanılmış olmasıdır. Birikimleri harekete geçirecek dinamiklerin yeterli olmayışıdır…

Türkiye’de bin yıllık bir kültürün süzgecinden geçmiş insan birikimi de vardır, hatta sermaye de. Mesele bunların yanlış kullanılmasından, ya da hiç kullanılmamasından doğuyor. Yani un da vardır, yağ da vardır, şeker de. Ancak, helvanın yapılması için uygulanan tarif hatalıdır…

Türkiye Cumhuriyeti’nin yetiştirdiği en değerli siyasetçilerden biri ve en uzun süre görev yapmış dışişleri bakanlarından olan İsmail Cem, aynı zamanda bir düşün adamıydı. Türkiye’nin yakıcı sorunlarını iyi kavramış, sahip olduğu geniş birikim sayesinde bu sorunları geçmişten bugüne, tarihten şimdiki zamana uzanan bir süreçte, neden-sonuç ilişkileri içinde ve bir model kapsamında açıklama yolunu seçmişti. Bu önemli düşünsel çabanın ilk ürünü sayılabilecek ve herkesin kolayca anlayacağı bir üslupla kâğıda dökülen Türkiye’de Geri Kalmışlığın Tarihi, son 35 yılın en çok okunan tarih eserlerinden biri olurken, en az bir veya iki kuşağın siyasal ve kültürel tercihlerini de şu veya bu ölçüde etkiledi.

Tania Rakhmanova’nın ödül alan “Vladimir Putin’in İktidara Gelişi” belgeseli ardından yazılan bu kitap giderek otoriterleşen Rusya’nın içinde dönen rüşvet, yolsuzluk, haksız servet edinme, zimmete para geçirme, şantaj, komplo, suikast, iftira, medya aracılığıyla güdümleme, seçim hileleri, siyasî tehdit, keyfî yönetim olaylarını gözler önüne sermektedir. Ayrıca, Ukrayna krizi ve Kırım’ın ilhakı, Çeçenistan-Rusya savaşının içyüzü, Suriye’de Esad rejimine verilen desteğin perde arkası gibi güncel konular da dile getirilmektedir.

Âdeta bir casusluk romanı gibi okuyacağınız bu belgesel-kitap inanıyoruz ki Türkiye’de siyasetçilerimizden medya mensuplarımıza kadar pek çok kesime ders verecek, ibret olacak olaylarla doludur.

Rus asıllı Fransa’ya yerleşmiş olan gazeteci ve belgesel yapımcısı Tania Rakhmanova’nın çok sayıda televizyon belgesel filmleri vardır. Bunlardan “La Prise du Pouvoir par Vladimir Poutine” Pessac Uluslararası Tarihî Film Festivali’nde 2005 yılında en iyi belgesel ödülü almıştır.

Yazara göre Kemalist ve İslamcı tarih bakış açılarının aralığını daraltmak mümkündür. Zira, taraflar daha soğukkanlı bir şekilde meseleleri yeniden okuyarak kendilerini ve muhataplarını daha doğru tahlil edebilirler. Belki biraz ütopik ya da romantik bulunabilecek bu teorik hedefin gerçekleştirilebilmesi adına yazarın bu katkısı, aslında akademik kariyerinin de hülasasıdır. Karpat, eserine Osmanlı’nın son yarım yüzyıl tarihi üzerine sosyo-politik kavramlar, şahsi görüş ve sezgilerle örülmüş bir arayış olarak başlamaktadır ve sonuç bölümünde de keskin modernist düşünce ile küskün İslamcı bakış açısının arasını bulmayı teklif etmektedir. 

Eser, bu giriş ve sonuç kısımları dışında on yedi bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın anahtar kelimesi, değişimdir. Bu değişim, devletin dönüşümüyle birlikte İslam’ın devlet nezdinden bireyin vicdanına indirilmesiyle birlikte oluşturulan zorunlu, yeni ulusal kimlik üzerinden incelenmiştir. İslâm’ın Siyasallaşması, Türkiye’nin yetiştirdiği en kıymetli bilim adamlarından; yıllarca yaptığı çalışmalarla ülkemizin siyaset ve sosyal bilimlerine mühim katkılarda bulunmuş Kemal H. Karpat’ın kendi ifadesiyle “meslekî hayatım boyunca zihnimde yoğurduğum” dediği en önemli eseridir.

Kitapta, bilhassa imparatorluğun son dönemlerinde II. Abdülhamid’in dış siyasetinin devletin bütünlüğünü koruyucu anlayışına, eğitim sisteminin yeniden biçimlendirilmesine, saltanatın siyasi ve sosyal gücünün attırılması için yapılan çalışmalara yer verilmiştir. Karpat, padişahın saltanatının son yıllarında yaşanan değişmelerle birlikte, istibdata yönelik hareketlerin nasıl bir rejim değişikliğine ve “hürriyet”, “eşitlik” ve “kardeşlik” özlemlerine kaynaklık ettiğini de geniş bir bakış açısıyla analiz etmektedir.

“Osmanlı İmparatorluğu’nun dünya sistemine dahil olduğu 19. yüzyılda kapitalizmin imparatorluk üzerine etkilerini de ele alan bu kitap, dönemin ekonomisi ve toplumunu temel alan birinci sınıf bir entelektüel tarih çalışmasıdır.”
Feroz Ahmad

Laikler ülkenin Müslüman olduğunu ve bütün Türk vatandaşlarının (anayasanın açıkça bildirdiği gibi) dinlerinin icaplarını yerine getirmekte serbest oldukalrını kabul etmeliler ve kendilerini Müslüman saymaktan çekinmemelerini ve korkmamalarını sağlamalıdrılar. 

İslamcılar da modernizmi, Kemalizmi, Cumhuriyetçiliği kabul ettiklerini, insanların istedikleri gibi ibadet etmeye (veya etmemeye) hakları olduğunu ve dini iktidarı ele geçirmek için bir taktik ve araç olarak değil, İslam kültür ve kimliklerinin vazgeçilmez bir parçası olarak gördüklerini açıkça bildirmelidirler. Bu kitabın mesajı işte budur.

Kutsal Roma-Germen İmparatoru Şarlken, çok sevdiği safkan atını neden kestirtip yedi?

Barbaros Hayrettin Paşa, Amerika’nın kolonileştirilmesi için Sadrazam Pargalı İbrahim Paşa’yla
ne konuştu?

Amiral Andrea Doria, Barbaros Hayrettin Paşa’nın karşısına çıkmaktan neden kaçıyordu?

Barbaros Hayrettin Paşa’yı boğularak ölmekten son anda kimler kurtardı?

Preveze Deniz Savaşı öncesi, Vatikan Barbaros’a karşı kurulan Haçlı İttifakı’na katılması için
Venedik’i neyle tehdit etti?

Kurdoğlu’nun Papa’yı kaçırma planında Barbaros Kardeşlerin rolü var mıydı?

Şarlken’in İstanbul’a gönderdiği elçisi, Barbaros Hayrettin Paşa’ya Haçlıların tarafına geçmesi için ne teklif etti?

ÖNSÖZ 

Osmanlı Devleti’nin ilk Kaptan Paşası Barbaros Hayrettin Paşa Türk Denizcilik Tarihinin şüphesiz en efsanevi ve kutup Yıldızı kişisidir. Dünyadaki üç büyük Deniz Zaferi’nden birisini (Preveze Deniz Zaferi) kazanarak kendisini ve Türk Denizcilerini dünya tarihine kaydettiren büyük stratejik deha Barbaros Hayrettin Paşa hakkında böylesine güzel bir kitap yazılmasını çok önemsenecek bir durum. 

Bu kitap bugünkü ve gelecekteki Türk nesillerine Türklüğü ve Türk Denizciliğini gururla aktaran bir kaynak olacaktır. Ağabeyi Barbaros Oruç Reis ile birlikte büyük mücadeleler vererek “Akdeniz’i bir Türk Gölü” hâline getiren bu büyük Türk Denizcisi, asırlarca süren Türk denizcilik geleneği ve bilgi birikiminin zirvesi, Türk denizciliğinin gururu ve feneridir. Stratejilerini dünya jeopolitiği ile bağdaştıran, jeostratejik hedefler ortaya koyarak bunları gerçekleştiren amfıbi harekâtlarla ülkeler fetheden Türk milletinin ve hatta dünyanın yegâne büyük denizcisi Barba-ros Hayrettin Paşa’nın hayatını, düşünce tarzını, stratejik ve politik dehasını, haritacılık bilgisini, zaferlerini bilgi ve belgeleriyle ortaya koyan bu kitap ye-niden denizcileşen ülkemiz için bir rehber, bir mehaz niteliğindedir. Barbaros Hayrettin Paşa, dünya deniz savaş anlayışım değiştirmiş büyük bir stratejist ve taktisyendir. Barbaros, Osmanlı Devleti’ni deniz kokan gerçek bir büyük “Deniz Devletine’’ dönüştürmüştür. 

Mavi Vatan mücadelemizde bu kitabın tarihsel bir doktrine kaynak olacağını açıklıkla ifade etmeliyim. Tüm Türk nesillerinin Barbaroslar’ı okuması, anlaması ve prensiplerini hayata geçirmesi dileğiyle... 

“Denizlere hâkim olan cihana hâkim olur.” Mavi Vatan Doktrininin temel ifadesidir. 

Sevgili Okurlar...

Günümüzde bile bilinmezliklerinin sonu gelmeyen denizlerin sularla dolu tarihi, insanlık tarihi kadar eskidir. Geçmişte denizi akıllıca kullanabilen az sayıdaki denizci milletlerden biri olan Türklerin, geçmişinden günümüze miras kalan denizcilik kodlarını ortak ve gerçekçi bir hafızaya dönüştürmek çok önemlidir. Barbaros Kardeşler gibi dünyada kendinden çok söz ettirmiş denizci karakterlerin mirasını tanıtmak ise apayrı bir sorumluluk ister. 

Elinizdeki bu eser, Barbaros Kardeşlerin bir keskin kılıç gibi güçlü oldukları Akdeniz’in anlatılmamış hikâyesini sizlerle buluşturuyor.  Bu kitapla beraber Türk Denizcilik Tarihi’nde anlatılmayan detaylar gün yüzüne çıkarıyor.

Bilinenin aksine, atalarımızın mükemmel denizciler olduğunu, Mavi Vatan’ın Türkler için kaybedilmesi imkânsız bir vatan sınırı olduğunu Barbaros Kardeşlerin hikâyesinde bir kez daha yaşayacaksınız. 

“Barbaroslar” kitabının sayfalarını aralarken denizci atalarınızın ve Akdeniz’in ufuklarının bilinmeyen hikâyesine hep birlikte yelken açalım. 

Kader, Barbaros Oruç ve Barbaros Hızır kardeşlere öyle bir rota çizmiştir ki, önce denizle tanıştırmış, başlarına her ne geldiyse güç-lüklerle ve tehlikelerle dolu denize küsmeyip çok daha sıkı denizcileşmelerini ve dünyanın en bilinen denizcileri olmalarını sağlamıştır. Dünya denizcilik tarihini de değiştirmiş olan bu inançlı, azimli, özverili ve yetenekli Türk kahramanlarının hikâyesi, yabancı ve milli birçok kitaba konu olmuştur. 

Barbarosların ve leventlerinin dünyasını anlatan sayfaları yavaş yavaş çevirmeye başladığınızda tarihin engin sularında yeni bir rotada yol almaya hazır olun.  

İyi Okumalar...
 

ÖNSÖZ
Sevgili dostlarım, önceki yıllarda (2010-2013-2016-2019 dergimiz Teknik Elektrik Postası’ndaki 229’uncu sayımıza kadar olan, başyazılarımızı “Elektrik Sektörüne Başyazılar, Makaleler, Makeleler Ekonomi-Politik” adlarıyla bir araya getirerek neşrettiğimiz, dört kitabımızın devamı olarak, beşinci kitabımızı da yayınlamak nasip oldu.

Bu kitabımda, hem önceki dört kitabımda yer alan makalelerimin hemde bu kitaplarda yer almayan, 2020-2021 yıllarında kaleme aldığım ve Teknik Elektrik Postası’ında yayınlanan makalelerimi bulacaksınız.

Yani beşinci kitabım bir önceki dört kitabımı ve bunlara ilaveten sonradan (Ekim 2021 tarihine kadar) yazılmış başyazılarımı kapsamaktadır.

Beşinci kitabımızı “Türkiye’nin Yol Ayrımında Bir Mücadele” adıyla Teknik Elektrik Postası’nda 18 yıldır aralıksız yazdığım (2003 yılı 37’nci sayı ve 2021 yılı 250’nci sayılar arasındaki) başyazıları ihtiva eden müstakil bir kitap olarak siz değerli okurlarımıza sunuyoruz.

Bize bu vakte kadar yazmayı nasip eden Mevla’ya hamdolsun. Nasip olursa, Türkiye’miz hakkında her zaman olduğu gibi inandığım hakikatleri yazmaya devam edeceğim. Faydalı olması dileğiyle...

Yol Ayrımı Şahitliği...
Belki çok duyduk bu ve benzer sözleri değil mi? Yol ayrımındayız, tarihimizin en zor dönemlerinden birini yaşıyoruz… Ya da “Birlik ve beraberliğe en çok ihtiyaç duyduğumuz şu günlerde” diye başlayan cümleler hepimizin her daim hafızalarındadır. 

Lakin Anadolu’da var olduğumuz en azından resmi olarak kabul edilen son bin yıl içerisinde birkaç can alıcı ve yukarıdaki cümlelerin tekabül ettiği gerçek anlara şahit olunmuştur. 
26 Ağustos 1071 Malazgirt zaferimiz ile başlayan, 1299’da yeni bir safhaya bürünerek büyük bir çınarın fidanını Söğüt ve Domaniç’e eken, 1453’de çağ açıp, çağ kapayan bir fethe imza atan milletimiz tarihte çok büyük mutluluklar yaşadığı gibi, 1683 Viyana mağlubiyeti, 1774 Küçük Kaynarca hezimeti, 1831 Tanzimat esareti gibi sadece toprağını değil ruhunu da kaybettiği acı anlara şahit olmuştur. 

Zafer ve mağlubiyet ile alakalı bu ve benzeri tarihler hemen hatırlanır ama öyle tarihler vardır ki hiç akla gelmez. Onların ne zaferler ne hezimetler listesinde isimleri yoktur.

Misal bunlardan biri belki de en önemlisi 1853-1856 Kırım’da vuku bulan Rus – Osmanlı savaşı esnasında, Osmanlı İmparatorluğunun İngiltere’den aldığı 200.000 sterlin gibi mesela… Bu Türk tarihinin en acı dönüm noktalarından biridir. Zira “Borç alan emir alır” fiili yasa gereği kabul edilir. İşte 1854 yılında alınan bu borçtan sonra bir daha ülkenin iki yakası bir araya gelmemiştir. Belki 1854 yılındaki bu sessiz hezimet bir Karlofça, bir Pasarofça, bir Küçük Kaynarca, hatta Mondros Mütareke hezimetleri gibi gündeme gelmez. Bununla birlikte 1854 yılında alınan bu borç milletimizin makûs tarihinin en keskin zirve yıllarının başlangıcı olacaktır. İşte bu hezimet gibi ülkemizin kazandığı sessiz zaferler de vardır. 

Bu 1854’de başlayan dış borçlar silsilesi, adı, menşei ve adresi (hangi ülke ve kuruluşlar) değişse de, dış borç hiç bitmemiştir. Hattı zatında Osmanlı İmparatorluğu yıkılıp yerine Türkiye Cumhuriyeti kurulsa da değişmemiştir. Dış borç mütemadiyen devam etmiştir. Ta ki 2013 yılı Mayıs ayının 13’ünde bu borcun son versiyonu IMF’ye ödenene kadar. O tarihte borcun IMF’ye ödenmesi ve bir daha bu manada yani Türkiye’nin dışarıdan emir almasına vesile olacak bir borç alınmayacağını ilan etmesi ülkemize karşı üstü örtülü bir savaşa girişilmesine vesile olmuştur. 

Borcun ödeme tarihi olan ve ekonomik bağımsızlığımızın ilanı olan Mayıs ortasından sadece 15 gün sonra “Gezi Vandalizmi” adı altında küresel güçlerin ülkemize savaş ilanına şahit olduk. Bu olaylardan netice alamadıklarından 6 ay sonra FETÖ’cülerin 17-25 Aralık 2013 tarihli “Yargı ve Emniyet Susturuculu” darbe teşebbüsüne şahit olduk. 

Bundan da netice alamadıklarında, önce 6-8 Ekim Kobani (Ayn-el Arab) şehri bahanesi ile bir terör ve iç savaş kalkışmasına hemen akabinde Çukur-Hendek terör hadiselerine şahit olduk. Bu da yetmedi, 15 Temmuz 2016 FETÖ’nün ABD-NATO destekli kanlı darbe teşebbüsüne yine hep beraber şehit olduk. Kısa zamanda ve peş peşe, daha adını zikretmediğimiz çok fazla olaya şahitlik ettik yakın tarihimizde. İşte bu şahit olduklarımız bilhassa siyaset, enerji, ekonomiyi bir arada bulabilmek için bu kitabı hazırladım. Son 18 yılın sıcak tarihi tüm şahitliğimizle bu kitapta. 
Saygılarımla…
 

‘Kapitalizmimiz genellikle DEMOKRASİYE, özellikle VATAN ve MİLLETE kolayca ihanet etti. Tanzimat, Birinci Meşrutiyet, İkinci Meşrutiyet, Kuvayimilliye hareketi ve son demokrasi denemesi, hep Türk milletine kapitalizmin ihanetlerini ispatlamakla geçti.’

Meselelerimizi en basit yurttaşın anlayabileceği kadar açık, duru ve belirli koymazsak, Demokrasiye inancımız yapma olur. Anlaşılır konuşmanın ilk şartı, olayların diline uymaktır. DOKTRİNSİZ akımlar: Millet dertlerini üfürükçü gibi, “Mernûş-Debernûş-Kefeştetayyuş” duâları okumakla iyileştireceklerini sanıyorlar. Ama, DOKTRİN taslayan akımlar da; yabancı kitap sayfalarından kesilmiş reçeteleri ezberlemekle, millet hastalığını teşhis, hele tedavi etmeye kalkıştıkça, daha az “Mütetabbip” [hekimlik taslayan] düşmüyorlar. Dertlerimize gerçekten deva aranacaksa, ilkin toplumumuzun muayenesi: Kendi ekonomik ve politik yapısı içinde, bütünüyle ve olduğu gibi yapılmalı; oradan varılacak sonuçlarla ortaya çıkacak hastalığın adı ne olursa olsun, teşhis ikirciksiz ortaya atılmalıdır.

Kendimizi veya başkalarını aldatmaya en elverişli özelliğimiz: Sosyal Sınıflar dışında ulusal veya uluslararası bir politikanın yeryüzünde bulunabileceği yalanına çok alışkın olmamızdır. İsmet Paşa’nın, “Sınıf esasına müstenit [dayanan] partiler kurmak serbesttir” buyrultusundan 20 yıl sonra, “Sosyal Devlet” prensibini Anayasaya geçiren 27 Mayıs’tan 5 yıl sonra, kalkıp da Türkiye’nin Tarih maddesi doğru incelenmeksizin, şundan bundan kapma, basma kalıp “Sosyal Sınıflar”dan, “Sosyal Adalet”ten “Devletçiliğimiz’ den ve ilh.. dem vurmayı bir marifet, hele kahramanlık saymak, apaçık
bir kuş beyinlilik ise, Türkiye’de sosyal sınıf ilişkilerinin duruluğunu bulandırarak, yahut “Sınıfları inkar” sözüm ona “TAKTİKA”sı ile sosyalizm kaçakçılığı yapılabileceğine inanmak da, başını kuma sokarak avcıdan korunacağını uman devekuşu mantığına develeri güldürmektir.

TÜRKİYE’DE KAPİTALİST SINIFI
1908 yılı değil, ondan 31 yıl önce, Türkiye Parlamentosunda Milletvekili Vasilâki Bey şöyle seslendi:
“Ekonomi politik adı verilen bilimin başındaki tembihi budur. “Gelirler ziraatın, ticaretin, sanayinin ve zanaatın, madenlerin, ormanların, tüccar gemilerinin ilerlemesiyle ve çoğalmasıyla ve işlemesiyle artar. “Madenlerimizi ve ormanlarımızı külfetsiz ve kayıtsız kolay bir yolla yerli ve ecnebi sermaye sahiplerine ihale edelim, yerin altındaki zenginliğimiz ortaya çıksın, biz de yabancıların zenginliğini memleketimize getirelim. “Bir  devletin ehalisi ne kadar zengin olursa o kadar kuvvetli ve ulu olur.”

(Meclis’i Meb’usan Zabıt Ceridesi, 2 Haziran 1877, 41. oturum) (Zabıtlardaki cümle yanlışlıklarına dokunmuyoruz.)
Demek, değil 1923 Türkiye Cumhuriyet yılı, ondan yarım yüzyıl (46yıl) önce, Türkiye’de madenleri ve ormanları ele geçirecek yalnız yabancı değil, yerli sermaye de vardı. Ve bu sermayenin Meclis mümessilleri, Vasilâki Beyin yukarıki Ekonomi Politik dersini, “Fevkalade alkışlar” ile karşılayabilecek güçteydi. Abdülhamit’in topladığı Parlamentoda bu kerte ağır basanlar, nasıl sermayedarlardı? 

Tıpkı, Tarihin 1789 Fransa’sında bulduğu tipte:

a) Fermier General’ler: Türkiye’de Kanuni Süleyman çağında
yapılmış “Kesim Düzeni” adlı “Devrim”den beri, şehirlerin ve köylerin bütün zenginlik kaynaklarını, hele imparatorluğun ekonomik temeli olan Toprak Üretimini tekellerine geçirmiş tefeci-bezirgân sınıfı içinde, MÜLTEZİM denilen kişilerdi.

b) Fournisseur’ler: Türkiye’de bu güne dek “Devlet Baba”nın can damarlarına göbek bağlarıyla bağlı ve kamu sektörünün kanını, iliğini, hep öyle olağanüstü alkış tutarak, Vasilâki’nin isteğinden daha “külfetsiz ve kayıtsız kolay bir yolla” kutsal “Özel Sektör”e aktarıp Karunlaşan, tefeci-bezirgân sınıfı içinde Arapça MÜTEAHHİT, Frenkçe KONTURATÇI adlı kişilerdi.

Kapitalizmin iki safhası var: Biri Serbest Rekabet, öbürü, ya da ikincisi Finans-Kapital safhası. Finans-Kapital safhası, serbest rekabetçiliğin tersine tekelci bir safha. Bu: Batı kapitalizminin çöküş safhasıdır. Böylece, Osmanlı Batı’ya yöneldiğinde, demek oluyor ki, çöküş halinde olan iki toplum birbiri ile temasa geliyordu. Buna sosyal rezonans diyoruz. Yerli tefeci sermayemiz ile Batı’nın Finans-Kapitali kaynaşıyorlardı. İşte Batı’ya yönelişimizin bilimsel determinizmi, geri kalmış
ülkelerin kaderi olarak böyle işliyordu.

İşte Türkiye’de kapitalizm, bu determinizm içinde, bu tarihi aşamalardan geçerek gelişmiştir.

“İnne’şşerre’ddevâbiind’Allahi’ssum-mül-bûkmülleziyne lâ ya‘kılûn!” (Hiç şüphe yok ki, ayaklarıyla yürüyenlerin Allah indinde en kötüsü, aklını kullanmayıp sağır ve dilsiz kalan iki ayaklı hayvanlardır.) (Enfâl Sûresi, 22. Âyet)
 
KUR’AN’ı Kerim 

• 40 bin Alevi’yi kesti mi?
• Portekizlilerin Peygamber Efendimiz’in mezarını kaçırma girişimine nasıl dur dedi?
• Hilafeti devralmadı mı?
• Neden Batı’ya değil de Doğu’ya seferler düzenledi?
• Küpe takar mıydı?
• İnsan olarak nasıl bir padişahtı? Hobileri ve ilgi alanları nelerdi?
• Suriye-Mısır seferlerine dair bilinmeyenler...
• Ders kitaplarında neden yanlış anlatılıyor?
• Okur ve “kitap kurdu” olarak Yavuz’u ne kadar tanıyoruz?
• Kürtler aleyhine söylediği iddia edilen sözlerin gerçeği...
• Can dostu Hasan Can’ın kaleminden Yavuz Sultan Selim!

Kafanızı karıştıran tüm bu soruların cevabı ve daha fazlası Abdülhamid’in Kurtlarla Dansı,Ufukların Sultanı Fatih Sultan Mehmed kitaplarıyla Osmanlı Padişahları’nı gerçek yönleriyle okurlarına sunan Mustafa Armağan’ın Yavuz Sultan Selim Han kitabında…

İşte bu cihan devletinin, bu mazlumlar koruyucusunun, bu ülkesine bir güven adası (memålik-i mahrüse) olarak bakan Osmanlı’nın temellerini insanlığın derinliklerine atan ve bu ‘kutsal ada’yı asırlarca ayakta tutacak mayayı karanlardan biri var karşımızda. Çaldıran zaferini kazandığı 1514 Ağustos’u ile Kahire’ye girdiği 1517 Ocak’la arasındaki sadece 29 ayda, yanlış duymadınız yirmi dokuz ayda Asya, Avrupa ve Afrika’nın, Akdeniz ve Hint Okyanusu’nun, İran’nın ve Anadolu’nun tarihlerinin akışını kökten değiştirecek muhterem hamleyi art arda yaparak Osmanlı’nın İslam Birliği idealini bilfiil gerçekleştiren bu hükümdar hakkındaki bilgilerimizin büyük bir kısmı yüzeysel ve diger kısmı da ideolojik önyargrlarla malul maalesef...

Yüzeysel, çünkü bu müthiş fütuhata açılan devasa kanatları, gittikçe fakirleşen düşünce kadromuzla anlama yeteneğimiz epeyce sınırlı. Beyinlerimiz yaşadığımız travmadan dolayı birer malul hükümlerini ilgi, bilgi ve tefekkürün süzgecinden geçirmeden sayfalara, ekranlara veya salonlara boca ettiklerini görmek gibi bir bahtsızlıklarla var ne yazık ki.

Peki, Mustafa Armağan, Yavuz Sultan Selim Han: Davasına Adanmış; Bir Ruh’u neden Yazdı?

• Tarihle ilgilenen herkesin yanından geçtiği ama pek dikkatle bakmadığı bir padişah Olduğu için. Fatih, evet, Kanuni tabii ama sanki zamanın mermer teninde bir şimşek gibi göründüğünden mi yoksa tarihin zembereğini bir hamlede kurduğundan mı nedir, geneli bilinmekle ve büyük ölçüde sevilmekle birlikte yaptıkları yeterince 
• bilinmemiş ve takdir edilmemiş bir yönetici olduğu için.
• Kısa sayılabilecek bir iktidar devrine sıkıştırılan büyük ve risklerle dolu zaferin mimarı ve vizyoneri olduğu için. Aslında dört büyük savaş demek lazım, zira piramitlerin yer aldığı Gize’de yine Tomanbay ile Yavuz’un kuvvetlerinin çarpıştığı ve bizim kaynaklarımızda fazla önemsenmeyen Kumü’l-Hamem savaşı Mısırlı Çerkes tarihçi İbn İlyas’a bakılırsa Ridaniye’den daha şiddetli geçmiştir ve hatta Memluk döneminde gerçekleşen en önemli savaşlardan biridir.
• Hala dört başı mamur bir Yavuz biyografisi yazılamamıştır. Bunun için yalnız Türkçe Selimnamelerin değil, zengin Fars ve Arap kaynaklarının da tamamen ortaya çıkarılması gerekmektedir.
• Eleştirebilmek için bile bir bilgi temeli lazımdır. Aksi halde attığınız okla hedefi vuramazsınız. Trabzon’da başlayan fütuhat ateşinin Kırım, İstanbul, Diyarbekir, Maraş, Malatya üzerinden Haleb, Şam, Kudüs, Gazze ve Kahire’ye ulaşılması nasıl olmuştur?
• Tüm bu soruların ve anlatılan onca rivayetin gerçekliğini bu kitabı okuyarak öğrenebiliyorsunuz.

Her milletin etten ve ruhtan çehresini bilhassa temsil eden bir hükümdar vardır: Selim Türklüğe böyle benzer.
                                                                                                                                                             Yahya Kemal

Sosyolog-Yazar Hilâl Kaplan, uzun zamandır yapılması gereken bir tartışmanın kapılarını aralıyor. Bu kitap aslında bir “ilk söz”… Aile değerlerinin erozyona uğramasına dair özelde muhafazakâr kesim, genelde de toplumun geniş kesimleri rahatsızlıklarını uzun süredir dağınık biçimde ifade etse de henüz derli toplu biçimde ortaya konulamamıştı.

Elinizdeki kitap, dünyadaki güncel gidişatın yansımalarını sosyal teori ile harmanlayarak analiz edip “içerden ve buralı” bir reddiye ortaya koymayı amaçlıyor.

HİLAL KAPLAN KİTABINDAN BAHSEDERKEN ŞUNLARI DİLE GETİRİYOR:

Peki, neden böyle bir kitap yazdım?

Çünkü artık Türkiye’deki en can yakıcı toplumsal meselenin, aile kurumunu muhafaza olduğunu düşünüyorum.
Çünkü makro siyasi meselelerle boğuşurken, aile elimizden kayıp gidiyor; görüyorum.

Çünkü feminist olmayanı küçümseyen bir söylem en başta kadınlar eliyle yaygınlaştırılıyor ve çoğu bunun zararlarının farkında bile değil; biliyorum.

“Kadının Adı Yok” romanı ilk çıktığında, gerçekten kadın hakları noktasında kötü bir yerdeydik. Ancak bugün kadın-erkek ilişkilerinde ifrat ve tefrit arasında savrulmak yerine, aile ilişkilerindeki “adil denge”yi nasıl tesis edebiliriz? Aile içindeki geleneksel rol dağılımının tarihi binlerce yıllık, bu kodların değişime uğrama tarihi ise kabaca bir asırlık ise, ne oldu da kadın-erkekçocuk ilişkileri bu denli dönüştü? Bu dönüşümü kategorik olarak kötülemek çare olabilir mi? Feminizmin teşhis ve reçeteleri yaraya merhem mi oluyor, tuz mu basıyor?

Küreselci feminist/eşcinsel siyaseti, ensesti meşrulaştırmaktan kadınları “damızlık” kılmaya kadar ne gibi tehlikeler içeriyor? Dünyayı kasıp kavuran #metoo hareketinin çelişkileri neler? İstanbul Sözleşmesi’nden çıkınca, kadın korumasız mı kaldı? Ve elbette ülkemizdeki süresiz nafakadan çocuk haczine acil çözüm bekleyen meseleleri nasıl ele almalıyız?

Daha çok AK Parti’nin politikalarını kendisine yakın bulan bir yazar olarak bu kitapta eleştirilerimi de kaleme aldım. Aynı şekilde hangi partiye sempati duyarsak duyalım, ailemizin ayakta kalması için doğruya doğru, eğriye eğri demeli ve mücadelemizi birleştirmeliyiz.

Bu kitap aslında bir “ilk söz”; aile tartışmalarının gidişatına “içerden ve buralı” bir reddiye. Hayra vesile olması dileğimle...

İşte Hilal Kaplan’ın Yeni Kitabının Alt Başlıkları!

• Aile bir ihtiyaç mıdır?
• Ataerkillik, feminizm ve aile tartışmaları nereye gidiyor?
• “Feminist Müslüman” neden olmaz?
• Süresiz nafakaya sınır konacak mı?
• Nedir bu istanbul Sözleşmesi?
• Türkiye İstanbul Sözleşmesi’nden çekilince, kadınlar korumasız mı kaldı?
• “Kadın” var mıdır?
• Seküler devletler, eşcinsel harekete teslim olmalı mı?

Bu çalışma, Ömer Lütfi Barkan’ın, Osmanlı Devleti’nin kuruluşunun sosyal, siyasî ve iktisâdî niteliklerinin anlaşılması konusunda arşiv belgeleri ve tarihi vesîkalardan yararlanarak kaleme aldığı, kısa adıyla “Kolonizatör Türk Dervişleri” adlı makalesinin bazı açılardan değerlendirmesini içermektedir. Bu bağlamda Anadolu’ya yapılan Türkmen göçleri, fetihler ve kolonizasyon, imar ve iskân, Osmanlının kuruluşunda görev üstlenen dinî-tasavvufî zümre ve kurumlara dair verilen bilgiler irdelenmekte, bir takım tasvip ve itirazlar dile getirilmektedir. Amaç, Barkan’ın makalesinde bahsettiği abdâl, ahî, derviş ve zâviyeleri, bağlı oldukları tasavvufî zümreleri tanımak, zaman içinde büyük bir imparatorluğa dönüşecek Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna tesir eden unsurlara dikkat çekmektir. Geçen zaman, kolonizatör Türk dervişleri ve bunların tesis ettikleri zâviyelerin, Türklük ve Müslümanlık adına Anadolu tarihini değiştiren bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir.

Giriş 
Batılı araştırmacıların, Osmanlı Devleti’nin teşekkül ederken “dört yüz çadırlık bir Oba’dan kısa süre içinde “cihangirane bir devlete dönüşmesi, Ahmed Cevdet Paşa’nın ifadeleriyle “bir sancak beyliği şeklinde iken yüz sene zarfında tecessüm ederek bir devlet-i kaviyye ve cesime” hâlini alması konusunda büyük bir kafa karışıklığına sahip oldukları görülmektedir.
 
1-Kültürel Bir Tarih Kazısı: “Kolonizatör Türk Dervişleri ve Zâviyeler”
Ömer Lütfi Barkan’ın, çalışmalarında daha çok Osmanlı Devlet sisteminin anlaşılması üzerine yoğunlaştığı görülmektedir. Özellikle devletin sosyal ve iktisâdî yapısı, fetih (kolonizasyon), fethedilen toprakların temlik ve vakıflar yoluyla azamî derecede değerlendirilmesi, toprak sistemi, nüfus meselesi, askerî düzen ve güvenlik onun başlıca ilgilendiği konulardır. 

2- Anadolu’daki Tasavvufî Zümreler 
XIII ve XIV. yüzyıl Anadolu’su hakkında araştırma yapmak, burada bulunan dinî ve tasavvufî toplulukların sayı ve mahiyetine dair sağlıklı sonuçlara ulaşmak oldukça zordur. Dönem hakkında bilgi veren tarihî kaynakların sınırlı oluşu veya bilgi bulunan kaynakların geç dönemlerde kaleme alınmış olması, taraflı bakış açısı vb. zorluklar bu dönemin dinî zümreleri hakkında kesin bir bilgi ve kanaatin oluşmasına engel olmaktadır.
a-Horasan Erleri: Ahmed Yesevî ve Yesevîler
b-Osmanlıyı Kuran Dervişler: Abdâllar
c-Anadolu Civanmerdleri: Ahîler

3. Din ve Devlet İçin Islah Mekânları: Zâviyeler
 Barkan’ın Kolonizatör Türk Dervişleri makalesinin ana konusu XVI. yüzyıl Osmanlı vesîkalarında kayıtlı zâviyelerdir. Geçmişi Anadolu Selçuklular dönemine kadar uzanmakla birlikte özellikle Osmanlı Devleti’nin kuruluşundan itibaren ele alınan çeşitli tasavvufî zümrelere ait bu kurumlar, daha önce zikredildiği gibi dinî ve tasavvufî niteliklerinden ziyade sosyal, siyasî ve iktisâdî tarafıyla ele alınmıştır.

Sonuç 
Ömer Lütfi Barkan’ın “Kolonizatör Türk Dervişleri” olarak bilinen önemli makalesi temelde, küçük bir uç beyliği iken büyük bir imparatorluk hâline gelen Osmanlı Devleti’nin bu başarısındaki sebepleri irdelemek için kaleme alınmıştır. XVI. yüzyıla ait iki yüzün üzerinde tarihî vesîkayı tetkik etmek suretiyle vücuda getirilen bu çalışma, Osmanlı Devleti’nin kuruluşundan kısa bir süre sonra büyük sınırlara ulaşmasını, yaslanmış olduğu geçmiş Türk-İslam Devletleri geleneği ile doğru bir fetih ve iskân politikasıyla açıklar.
 

Yazıya başlamadan önce birkaç noktaya açıklık getirmeli. Osmanlıca kelimeler olarak ifade edilen sözcükler Arapça ve Farsça gibi dillerden Türkçe’ye geçmiş, onun içinde kendine yer etmiş kelimeler. Bu kelimeler bugün daha az kullanılıyor. Belki resmi evraklarda, belki mesleki terimlerde yerini koruyan sözcükler. Bu yazıda örneklendiği kelimeler ise Kazım ... Hatıralar - Sami Paşazade Sezai (İki Dil (Alfabe) Bir Kitap - Osmanlıca-Türkçe) Osmanlı döneminin en önemli öykü ve roman yazarlarından biri olan Sami Paşazade Sezai’nin, hatıralarını kaleme aldığı, Çamlıca, Paris Hatıratından ve 1901’e Aid Bir Hatıra isimli yazılarından oluşmaktadır.

Said Halim Paşa, İkinci Meşrutiyet devrimizin fikir ve devlet adamlarındandır. 1913 - 1916 yıllarında, Balkan Harbinin sonu ile Birinci Dünya Harbinin ilk senesinde sadrazam olarak hükumetin başında bulunuyordu.

Tarihimizin en buhranlı ve acı bir devresinde vatana hizmet için çalıştı. Yazdığı eserlede aydınlara yol göstermek, dertlerimizin ve gerile· yişimizin gerçek sebeplerini ortaya koymak istedi. Günümüzde devam etmekte bulunan fikir mücadelesinin, Meşrutiyet’teki fikir hareketleri ile başladığı malumdur. Bu fikri uyanış devresi içinde Said Halim Paşa «İslam birliği» ve «İslamcılık» akımının en öndeki temsilcilerinden biri idi. Meseleleri bu açıdan ele almıştır. O yıllarda aydınlan meşgul eden ve hepsinin verdikleri eserlerde tesirleri görülen, İslamcılık, Türkçülük, Osmanlıcılık ve Batıcılık gibi temel fikir cereyanlan ciddi olarak tetkik olunmak lazımdır. Bunun, şimdiki ve gelecekteki tefekkür hayatımız için lüzumlu ve faydalı olduğu meydandadır.

‘‘Buhranlannıız’’ adını taşıyan bu cildin için· de Said Halim Paşa’nın on yılda ayn ayn kaleme alıp yayınladığı yedi kitap vardır. Bunlar memleket meseleleri ve buhranlarımız üıerlnde İslamcı bir görüşle yapılmış denern.elerdir.

Kitabın dilini, böyle fikri bir eser için mümkün olabilecek son derecede sadeleştirmeye çalışılmış. Sadeleştirme sırasında eserden hiçbir çıkarına yapılmamıştır. Yazarın hayatı ve eserleri hakkında, kitabın başına bir kısım eklenmiş. Gerek bu kısımda ve gerek metnin içinde geçen bazı ifadeler ve isimler hakkında kitabın sonuna ilave edilen «Açıklamalar» la yardımcı olmara çalışılmış. Metni teşkil eden yedi kitabın her biri, kendi konusu etrafında yazılmış olmakla” beraber, müşterek mevzulara da temas etmektedirler. Bu sebeple daha derli - toplu bir fikir kazanılması ve incelemelere yardımcı olması için indeks ilavesine lüzum görülmnüş..

Felaketli bir devirde yetişmiş olan bu samimi fikir adamımızın, Türk düşünce tarihinde layık olduğu yeri alacağını ve eserin genç aydınlara faydalı olacağını umuyorum. İstikbal, yeni nesillerden, Türkiye’mizi mutlu kılacak milliyetçi teşebbüsler: beklemektedir.

Balzac ile İbn Haldun kol kola onda. İhvan-ı Safa, adeta risalelerini yeniden yazıyorlar onun kalemiyle. Ali Şeriati ve Bediüzzaman Said Nursi de, Victor Hugo ve Proudhon da, Marx ve Weber de, Tevfik Fikret ve Mehmed Akif de beraber, dostça geziniyorlar onun binbir çiçekle müzeyyen bahçesinde.

Clslubunun şimşeğinden yayılan kıvılcımlar atom parçaları gibi sayfaların arasına dağılıyor, sloganikmiş gibi görünen hikmet ve arzu yüklü cümlelerle soluğu alıyor ve yazılarını içenlerin kanına karışıyordu birkaç dakikada. Sonra damarlardan patlama sesleri duyuluyordu içten içe. İşte bu, halis muhlis Cemil Meriç üslubunun ta kendisiydi.

SUNUŞ
Cemil Meriç’i 21. yüzyılın bu çetin dönemecinde gözümüze giderek “batar” hâle getiren şey nedir sahiden? Bir ıslık gibi gelen bu sorunun cevabı şarkılaşmayacak besbelli. Zorlu bir nefis muhasebesine, kışkırtıcı bir özeleştiriye, durumumuzun yakıcı bir değerlendirmesine çağıran bu soru, en başta bir yeniden okuma girişimine davet etmeli değil midir bizi? Klasiklerimizi yeniden okuma; yani Şinasi’yi, Namık Kemal’i, Ali Suavi’yi, Ahmed Midhat’ı, hatta “Kin” sairi Emin Bülend’i; elbette Tunuslu Hayreddin Paşa’yı, Mehmet Akif’i, Bediüzzaman Said Nursî’yi, Said Halim Paşa’yı, Necip Fazıl’ı, Nurettin Topçu’yu, Sezai Karakoç’u ve selefleri kadar “büyük” teklifleri olmasa da Kemal Tahir’i, Peyami Safa’yı, Yahya Kemal’i ve diğerlerini yeniden okuma zahmetine katlanmadan mesafe alabileceğimizi, hakikaten “yeni” bir şeyler söyleyebileceğimizi zannediyorsak aldanıyoruz. Aslında birçok şey söylenmiştir bizden önce ve muhtemelen bizden de daha iyi, daha şık söylenmiştir. Bu okuma sürecinin sonunda ulaşacağımız sonuç büyük bir ihtimalle bu acılı cümle olacaktır.

Hem sonra “yeni” dediğimiz şey de nedir ki? Yeni bir söylemek sanki eski bilinmeden mümkünmüş gibi, eskiyi bilmeden yenilik yapılabilirmiş gibi, dahası yenilik zannedile şeylerin gerçekten yeni olduğu eski göz önünde bulun durulmadan anlaşılabilirmiş gibi, bir “yeni havucu” pesin de sürüklenip gidiyor bu toplum. Yenileşme, modernleşme Avrupalılaşma, Batılılaşma...

Bütün bu uğultular içerisinden Antakya Lisesi’nden bir adam çıkıyor ve yalnız Avrupa kültürü üzerinde değil, Hind kültürü üzerinde de, sadece Bat klasikleri üzerinde değil de, kendi klasiklerimiz üzerinde de hakkaniyetle durarak önümüze cömert kapılarını açıyor kültür ve düşünce dünyasının. 

Böyle bir bahçeye ne zamandır hasret olan Türk okuru, yalnız bahçedeki çiçeklerden değil, bahçıvanın bilgili, bilge ve kararlı sesinden ve duruşundan da etkilenmiştir besbelli. Gerektiğinde muhatabının başına öfke dağları yığan, gerektiğinde Ganj kıyılarında hikmet fıçılarını delen bu adam, sıra haksızlıklara uğramış bir tarihe, bir medeniyete, yeryüzünde ki en büyük medeniyet dediği “Osmanlı “ya geldiğinde adeta kanatlanıyordu.

Bir hazinenin kapağını açtığımıza ve Cemil Meriç Killiyatı’na giden yolda önemli adım attığımıza inanıyoruz. Ortaya çıkan toplamın yeterli ve eksiksiz olduğunu da iddia etmiyor. Mutlaka bir yerlerde gözden kaçmış röportajlar vardır ve keşfedilmeyi beklemektedir. Eleştiriler ve uyarılar ise Cemil Meriç’in muzdarip ruhunu şad edecektir.

Not: Mustafa Armağan bu konuşmaları kitap haline getirirken şu bilgiyi veriyor: İmlada birlik sağlanmaya çalışılmış ve genellikle ‘‘Cemil Meriç ile bir konuşma’’ şeklindeki röportaj başlıklarının yerine, metnin içinden seçilmiş bazı cümleler konulmuştur.

Türkiye-Sovyetler ilişkilerinin incelendiği bir kitap. Bunun yanında TBMM-Sovyetler ilişkilerinin başından beri dostluk biçiminde olmadığı, Sovyetlerin M. Kemal’e karşı olarak Enver Paşa’yı yedekte tuttuğu, içeride Çerkez Etem, Mustafa Suphi’yi kullanmaya çalıştığı gibi birçok olayı ayrıntılarıyla öğrenme imkânı bulacaksınız.

Milli Kurtuluş Tarihi 3 Kitap Açıklaması
ABD ve İngiltere, Türkiye?yi parça parça etmek, Anadolu’yu Rum ve Ermeni toprağı yapmak için kesin kararlı oldukları halde, Kurtuluş Savaşı liderlerinin pek çoğunun kurtuluşu, Sovyetler Birliği’ne karşı İngilizlerle uzlaşmakta, ya da Amerikan mandası olmakta görmeleri belgelerle açıklanmakta ve emperyalist Batı devletlerini, Tanzimat geleneğine uygun biçimde “koruyucu” ve “kurtarıcı” saymanın, daha sonraki olumsuz iç ve dış gelişmelere nasıl damgasını vurduğu belirtilmektedir.

Bu eser, alışılmış anlamda bir tarih kitabı değildir. Tarih, genellikle geçmişin, yani ölünün incelenmesi demektir. “Milli Kurtuluş Tarihi”nde ise, bugün karşıkarşıya bulunduğumuz ve yarın karşılaşabileceğimiz sorunlara yanıt aranmıştır. Daha açık bir deyişle, yeryüzünde ilk bağımsızlık savaşını veren bir ülkenin milli kurtuluş hareketi, günümüzde ve gelecekte Türkiyemizi bekleyen sorunlar açısından sorguya çekilmiştir. Bu niteliğiyle “Milli Kurtuluş Tarihi”, Kıbrıs olayları ve ABD silah ambargosuyla ortaya çıkan gelişmeleri, tarihsel derinliği içinde aydınlatan kaynak eserdir.

Birinci Kitap’ta ABD ve İngiltere, Türkiye’yi parça parça etmek, Anadoluyu Rum ve Ermeni toprağı yapmak için kesin kararlı oldukları halde, Kurtuluş Savaşı liderlerinin pekçoğunun kurtuluşu, Sovyetler Birliği’ne karşı İngilizlerle uzlaşmakta, ya da Amerikan mandası olmakta görmeleri belgelerle açıklanmakta ve emperyalist Batı devletlerini, Tanzimat geleneğine uygun biçimde “koruyucu” ve “kurtarıcı” saymanın, daha sonraki olumsuz iç ve dış gelişmelere nasıl damgasını vurduğu belirtilmektedir.

İkinci Kitapta, 1917 Rus Devrimi ile Türk Devrimi arasındaki ilişkiler, millici dış politika ve Türkiye’de sol akımlar üzerindeki etki açısından incelenmekte, Rus Devrimi ve Komünizm karşısında Atatürk’ün ve lider kadronun tutumu tam bir açıklığa kavuşturulmakta ve Yeni Türkiye’nin kan ve ateş çemberi içinde dış politikasının biçimlenişi anlatılmaktadır.

“Milli Kurtuluş Tarihi”nin ilk basımında büyük hacimli tek cilt olan son bölümü, okuyuculardan gelen istek üzerine, bu kez iki kitapta toplanmıştır. Üçüncü kitapta milli kurtuluş hareketinin sınıfsal niteliği ve onu öteki kurtuluş hareketlerinden ayıran özellikleri ele alınmakta, Varga’nın “milli feodal aristokrasi” diye adlandırdığı Anadolu egemen sınıflarına ve bürokrasiye dayalı bir milli hareketin sınırları çizilmektedir.

Dördüncü Kitap’ta, Türkiye’deki iç gelişmeleri yönlendirme açısından dış politikanın önemi belirtildikten sonra, 1939 İngiliz İttifakı ile Atatürk dönemindeki bloklar dışı politikanın terkedilişi ve bunun iç politikada doğurduğu sonuçlar ele alınmaktadır. Roosevelt ve Churchill, Kazablanka Konferansı’nda Çin’in Amerikan, Türkiye’nin ise İngiliz nüfuz bölgesi olduğunu kararlaştırmışlardır. Durum, ilgililerce kabul edilmiş ve 1939’dan sonra dış politikamızın belli başlı amacı, Türkiye’nin kaderini ABD ve Büyük Britanya’ya bağlamaya yönelmiştir. Bu yöneliş, 1838 İngiliz Ticaret Anlaşması ve 1839 Tanzimat Fermanı ile başlayan gelişme çizgisi üzerindedir ve 1995’lerde Ortak Pazar’a tam üye olmakla doruk noktasına ulaşabilecektir.
 

Orta Asya Türk tarihi için, en eski ve güvenebileceğimiz kaynaklar malum Çin kaynaklarıdır. Çinlilerin o zamanki yazılarında kullandıkları dil, bugünün alfabelerinde olduğu gibi, sesler ve telaffuzların ifadesi olan sembollerden ziyade; Sümer tamgalarında olduğu gibi, bir durumu, olayı veya olguyu anlatan karakterlerden oluşur. bu da binlerce karakterin ne anlama geldiğini ezbere bilmeyi gerektirir. Haliyle, o çağların belgelerini okuyabilmek demek, bugünün Çincesini bilmekle mümkün olmamakta.

Kendisi bu yazıyı öğrenip eski belgeleri dilimize ve tarihimize kazandırmakla kalmamış; arkeolojik, speleolojik bulguların ışığında da tarihi gerçekliklerle efsaneler, destanlar ve mitler arasında ilişkiler kurmaya çalışmıştır. Sigmund Freud’un psikanaliz kuramından da faydalanarak, o dönemin metaforlarını; dönemin siyasi, coğrafi ve iklim şartlarıyla birlikte değerlendirip çözümlemiştir.

ÖNSÖZ

Büyük Hun İmparatorluğu Tarihi’ni, “Hun imparatorluğu” değil de; “Büyük Hun İmparatorluğu Tarihi” adı ile adlandırdık. Çünkü bu imparatorluk, 300 yıl, binlerce kilometrelik ve aklın alamayacağı genişlikteki toprakları, akıl ve mantık üzerine kurulmuş bir düzen ve tıpkı bir saat işleyişi gibi, idaresi altında tutmuştur. Bölünüp, dağıldıktan sonra da yaşamış, bu engin devlet tecrübesinden paylarını alan Mete’nin torunları, yer yer yeni devletler kurmaktan geri durmamışlardı. Yeni devletler kurarken de, bu büyük geçmişi unutmamışlar. Mete’nin hatırasına dayanmışlar ve atalarını, kendi tarihlerine de yazdırmışlardı.

İmparatorluk nedir veya ne değildir? Bu kitabımızı yazarken ve ad koyarken, bunu çok düşündük. Büyük Hun Devleti, tıpkı bir insan vücudu gibiydi. Devletin binlerce kilometre uzaklıktaki bir köşesinde, başkentin haberi olmadan hiç bir şey olamazdı. Her şey, başkente haber verilir ve başkentin buyruğuna göre işler yoluna konurdu. Mete’nin kurduğu bu devlet, bundan dolayı “büyüklük” ve “İmparatorluk” adına lâyıktır. Büyük Hun İmparatorluğu, herkesin aklına estiği gibi idare ettiği, feodal bir devlet değildi. Uzun yaşamasının ve yüzyıllar boyunca hatırlardan silinmemesinin sebebi de budur.

Eski Türk tarihine Hunlar ile başlıyoruz her konuda olduğu gibi burada da bilinen çağlardan başlayıp bilinmeyen çağlara ışık tutmaya çalışacağız. Göktürk devleti ile kesin olarak tarih sahnesine çıkan Türk dünyasının, elbette ki çok önceleri vardı. Çin tarihleri de Türk kavimlerinin bu eski tarihlerini biliyorlardı. Bunun için Çin tarihçiliğinde en eski çağlardan başlayan, Göktürk çağına kadar gelen ve hiç kesilmeyen bir tarihin, akışını ve anlatılışını görmek mümkündür.

Bu kitapta ele alınan her konuda olduğu gibi, Hunların ataları bölümünde de yalnızca eski Çin yazılı kaynaklarına dayanacağız. Kaynaklara dayanan bu tarihte, söz benzeştirmeleri de pek fazla yer almayacaktır Çin yazılı tarih kaynaklarını ise şu veya bu yolla kesinlikle zorlamayacak. Zaten bu kaynaklar bizi Kendi kendilerine istediğimiz dileğe götüreceklerdir.
 

Prof. Dr. Ahat Andican, bizzat Timur tarafından yazıldığı/yazdırıldığı iddia edilen Tüzükât-ı Timurî’nin Timur dönemi tarihi için kaynak olarak kullanılamayacak sahte bir eser olduğunu ayrıntılarıyla ortaya koyarak işe başlamaktadır. Bu sonuç, bugüne kadar ülkemizde ve dünyada Timur hakkında yazılan kitapların büyük bir bölümünün geçerliliğini yitirmesi anlamına gelmektedir. Timur tarihini farklı bir bakış açısıyla yeniden yorumlayan Andican, Türk tarihçiliğinde ilk kez Ankara yenilgisinin nedenlerini ve bu yenilginin Osmanlı’da oluşturduğu siyasi, askeri, sosyal ve kültürel değişiklikleri ayrıntılı bir şekilde değerlendirmektedir.

Timur’un Anadolu seferine başlamadan önce Bayezid ile ve diğer bölge hanedanlarıyla yaptığı yazışmalarda iki aşamalı bir taktik izlediği görülmektedir. Birincisi söz konusu bölgenin İlhanlı hanlarına ait ve şuanda onların yasal mirasçısı olan Mahmud Han’ın bu bölgelerde hak sahibi olduğu iddiasıydı. Anadolu geçmişte İlhanlı hanlarına tabiydi. Dolayısıyla buradaki yönetimler Çağatay hanına biat etmeli vergi vermeli ve kendilerinin han adına yöneticilik yapan naipler olduklarını kabul etmeliydiler. İkincisi ve daha önemlisi ise Memluk ve Osmanlı gibi devletleri yönetenler asıl soydan gelmedikleri için hanlık veya sultanlık iddiasında bulunamazlardı.

Bu dönemde Timur’un boğazları geçip İstanbul’a yönelik bir kuşatma başlatması veya Balkanlar’da bir istila hareketine girişmesi ihtimalleri başta Bizans olmak üzere Ceneviz, Venedik gibi bölgesel güçlerin korkulu rüyası haline gelmişti. Silahlı gücü neredeyse tamamen kiralık askerlerden oluşan Bizans çok uzun bir zamandan beri Batılı ülkelerden destek almaksızın kendini savunabilme yeteneğini kaybetmiş durumdaydı. Bölgesel güçlerden Venedik ve o dönemde Fransa Krallığı’nın vasili olan Cenova birer deniz ötesi imparatorluk yaratmış olmalarına karşın sadece sahillerde etkiliydiler. 30 yıl o aşkın bir süredir yenilgi yüzü görmemiş ve bir savaş makinası haline gelmiş Timurlu ordusu karşısında hiçbir şansları yoktu. Bu ülkeler için en uygun seçenek Ankara’daki büyük mağlubiyetine rağmen Balkanlar’da varlığını sürdüren Osmanlı gücü ile ittifak yapmaktı.

Eski Türklerde bütün ülkenin yönetici hanedanın ortak mali olduğu şeklindeki inanç ve toprakların aile bireyleri arasında bölüştürülmesi şeklindeki gelenek Moğol İmparatorluğu için de geçerliydi. En büyük oğula merkezden en uzak topraklar verilmekte, diğer kardeşlere yaş sırasına göre merkeze doğru kademeli bir şekilde yurtluklar tahsis edilmekteydi. Merkez ise en küçük çocuğunun hakkı idi. Türk-Moğol geleneğinde hanların veya prenslerin karargahlarını kurdukları bölgelere orda veya ordu adı verilmekte kendilerine tahsis edilen halk ise söz konusu şehzadenin ulusu olarak adlandırılmaktaydı.

Kitapta, Türk tarihçileri tarafından Timur hakkında üretilen sözde bilimsel efsaneler, yine bu tarihçilerin kullandığı kaynaklar incelenmek suretiyle çürütülmektedir. Timur’un; Avrupa siyaset ve kültür dünyasının bir öğesi haline gelmesi, Rus milli kimliğinin oluşumunda kullanılması, emperyalizmin sömürge politikalarında araç haline getirilmesi, komünist ideolojinin Timur algısı ve nihayet günümüz Özbekistan’ında “Timur kültü” inşası gibi konular, Timur tarih yazıcılığında ilk kez bu kitapta işlenmektedir. Timur’un tarihi, siyaseti ve mirası, köklerinden başlayarak, doğuda ve batıda Timur’un ortaya çıktığı ilk günlerden bugüne kadar yaratılan farklı Timur kimlikleri üzerinden incelenmiştir.

Tarihçi Andican’ın Emir Timur kitabı, Timur tarihi yazımına sıra dışı bir bakış açısıyla yeni bir soluk getirmektedir.

“Açık bir dille yazılmış muazzam fikirler yumağı. Fukuyama’nın görüşleri ciddiye alınmayı hak ediyor.”
-William H. McNeill, The New York Times Book Review

“Provokatif ve ilginç. Fukuyama cevaplandırılması gereken ciddi sorular soruyor.”
-Ronald Steel, USA Today

“Kabul edin ya da etmeyin, olağanüstü bir kitap. Siyaset felsefesine ciddi katkısı olan zengin bir çalışma.”
-Mackubin Thomas Owens, The Washington Post

Özet
Bu makalede, Francis Fukuyama’nın ‘tarihin sonu’ kuramı, liberalizm ve Kojeve’in Hegel diyalektiğine
getirdiği yorumla bağla tısı üzerinden ele alınmıştır. Fukuyama’ya göre, monarşi veya komünizm gibi yönetim biçimlerinin başarısızlığı, insanlara özgürlük ve refah sunmaktaki eksikliklerinden kaynaklanmaktadır. İslamın alternatif bir yönetim şekli olarak düşünülmesini engelleyen de, özgürlük ve demokrasinin bulunmayışıdır. İslamın, modernitenin bazı önemli değerlerini sağlayabilecek araçlara sahip olmaması, liberal demokrasi ve kapitalizmle tanımlanan moderniteyle bağdaşmasına imkan tanımamaktadır. Verili bir toplumda, özgürlüğün geliştirilmesini için, en elverişli sosyal ve siyasi sistem liberal demokrasidir, ki zaten ideolojier arasındaki mücadelenin de liberalizmin zaferiyle sonuçlandığı açıktır.

Belkemiksiz İnsanlar
Modern zamanın en genel göstergesi: insan kendi gözünde inanılmaz derecede onur yitirdi. Uzun süre varlığın merkezi ve trajedi kahramanı oldu; sonra, en azından, —moral değerlerin en önemli değerler olduğuna inanan, onurunu insanın korumak isteyen bütün metafızikçilerin yaptığı gibi kendisinin varlığın belirleyici ve aslında değerli yanıyla bağlı olduğunu kanıtlamaya çalıştı. Tanrı ’yı gönderen, ahlak inancına daha sıkı sarılır.
—Friedrich Nietzsche, Ölümünden Sonra Yayımlanan Fragmanlar1

Sonuç
Francis Fukuyama’nın tarihin sonu tezine dikkat çeken ve üzerinde düşünmeye değer kılan etkeni, iddiasının büyüklüğünde aramak gerekir. Fukuyama demokratik devletin temel özelliklerini rasyonellik, homojenlik ve evrensellik olarak belirlemektedir. Demokrasi ilkelerine göre işleyen bir devlet, yarışan çıkarları insan olma kimliği çerçevesinde birleştirip, açık ve net ilkelere dayanmakta, kişiler arasındaki eşitsizliği kaldırarak sınıfsız bir toplum yaratmakta ve yurttaşlar arasında dil, din, ırk veya başka farklılıkları gözetmeden, eşit hak ve özgürlüklerden yararlanmasını sağlamaktadır.

Fukuyama’nın, bir dönem liberal demokrasiye alternatif olmuş ya da olduğuna inanılmış rejimleri eleştirisi ve O’na yöneltilen eleştirilerde, dikkatimizi çeken husus, tarihin sonunu ağırlıklı olarak S.S.C.B’nin dağılmasına ve Soğuk Savaş’ın bitimine bağlamasıdır. Bu durum, ister istemez tarihte böyle bir devinim olmasaydı, Fukuyama’nın tezinin de yazılmayacağını akla getirmektedir. Yani aslında S.S.C.B’nin dağılması karşısında duyduğu sevinci dışa vurma sürecinde, bunu destekleyecek felsefi dayanaklar aradığını, her tür gerekçelendirmesinin altında bu tepkinin yattığını söyleyebiliriz. İslamın bir seçenek olamayacağını söylerken, bunu temellendirdiği nokta da ilgi çekicidir. Hem liberalizmin ekonomik ve siyasi boyutunu birbirinden ayırmış, hem de İslamın liberalizm karşısında alternatif sayılmamasını, Batı ve İslam dünyası arasındaki güçlerin eşit olmayışıyla açıklamıştır. Güç derken kastettiğinin ne olduğu açık değildir. Yarıştırdığı güçler, ekonomik üstünlük ya da toplumlar tarafından benimsenme ihtimali olabilir. Liberal demokrasi ülkelerinin barışı yaydığı fikri de, yakın dünya tarihi hatırlanınca, kuşku uyandırmaktadır. Neticede Fukuyama’ nın demokrasinin üstünlüğü fikrine katılmakla beraber, bunu açıklarken dayandığı kaynakları ve gerekçelendirme biçimini tartışmaya açık bulmaktayız.

Goethe

Şimdinin Dar Odası’nda

Geçmişi olmayan bîr insan olmak... Bu takıntı yeni değil... İsteyerek ve bilerek edinilmiş değil bu hastalık. Biz Ermeniler, biz doğulular, biz Anadolulular daha çok Şimdi’nin Dar Odası’nda yaşar, farenin kediden, kedinin köpekten korktuğu kadar korkarız geçmişten. Belirli olan geleceğin belirsizliğidir ama, adı ‘geçmiş’olan o kara dulun utanmazca belirsiz kalması, biz sahipsiz ademoğüîlarının taşıyacağı bir yük olmamıştır asla... Şİmdi’nin Dar Odası’nda yaşayanlar, olması gerekenlerle gerçek arasındaki o derin uçuruma yuvarlanmış talihsizlerdir, tarihsizlerdir...

Türkiye’nin çok partili döneme geçtiği çalkantılı günlerde, azınlıklar, nam-ı diğer Ötekiler huzursuz ve korku dolu günler yaşamaktadırlar. 6-7 Eylül Olaylarının patlak vermesiyle azınlıklara karşı yürürlüğe konmuş olan politikalar bir kez daha kristalleşir. Kıbrıs Meselesi ile gerilen ortam 1964’te binlerce Rum’un sınırdışı edilmesiyle zirveye ulaşır. Dimitra’ya delilerccsine âşık olan Dikran ve eşi Filomen’i yitirmemek üzere çılgınca girişimlerde bulunan Eşvak’ın hikâyeleri gibi, pek çok yaşam tabanından sarsılmaya başlamıştır. Büyük ve acımasız politikaların arasında kendilerine yer bulmaya çalışan Ötekiler için yalnızca iki seçenek vardır: Ya gitmek, ya da Şimdinin Dar Odası’n&d, kendilerini vuracak bir sonraki darbeyi tevekkülle beklemek.

Ancak hem onları, hem de tüm Türkiyelileri bekleyen başka süprizler vardır...

Geçmişin kefareti ödenmeli, borcumuzu temizlemeli, onunla uzlaşmalıyız. Bunu yapmak yas tutmak demektir...

Geçmişi olmayan bir insan olmak... Bu takıntı geçmişi elinden alınmış, Tarih Baba’nın koynunda kendisine yer bulamamış üvey çocukların ortak kozasıdır. Hiçbir zaman olmaması gereken o kadar çok şey oldu ve olmuş bilinen o kadar çok şey olmadı ki... Anlatılacak o kadar şey, geçmiş denen o girdapta kavrulup gitmil o kadar yitik hikaye var ki! Keşke geçmişi olmayan, sadece şimdiyi bilenler olabilseydik! Keşke içimizden akıp giden ve bizleri ‘Var’ tutmaya kodlanmış oluşlar silsilei, üzerimize doğru çullanan ve bizi ‘Var’ tutmaktan her an vazgeçebilecek zaman huzmeleri kadar belirsiz olsaydı. Kim kime kin tutabilirdi o zaman? Kim kime hesap sorabilir, kim neyi bilebilirdi?

Biraz evvel tersini mi söylemiştim? Şimdinin Dar Odası’nda olduğumuzdan mı bahsetmiştim? Hani kendi etrafında dönen gösterişsiz, gözden düşmüş tahta bir fırıldak gibi... Yalan! Yalan söylemişim... Bir geçmiş var elbet... Onun, bunun, çatlamış duvarın, reçinenin, arının son kez çıkardığı iğnenin, çamurun, hızarın dibinde yığılı talaşın, közlenmiş ateşin içinde, ağacın bağrında, halkalarında gizlenmiş bir geçmiş; gerçekten var. Yükü epeyce ağır; orada yer almayanlar, görmezlikten gelinenler için acı... Yaşayan ölüler olmak... En iyisi geçmişi hiç olmamış bir insan olmak; ama mümkün mü?

Editör yorumu

Gerçekçi bir konuyu yaşanmış bir olaylar dizgisini belli başlı yarı gerçek yarı kurgu bir şekilde anlatan gerçekten sürükleyici ve tamamen roman diyemeyeceğim bir kitap yani diğer romanlar ile kesinlikle ayrı değerlendirilmesi gerekir çünkü kesinlikle tamamen kurgu değil sürükleyici ve iyi bağlamalardan oluşuyor. Biraz tarih, biraz şimdi, biraz aşk. Çokça insanın olduğu bir roman. Nerde başlıyor gerçek, nerde kurgu oluyor yaşananlar belli olmuyor romanda. Siz inanmak istediğiniz yere kadar gerçekleri görüyorsunuz. Şimdinin dar odasından yazarla birlikte bakıyorsunuz geçmişe. Kitap anında sizi o odaya çekiyor ve kolay kolay dışarıya bırakmıyor. Okuması keyifli, akıcı diliyle sizi sıkmadan anlatıyor anlatacağını.

‘‘Birer lağımcığız biz. Tıkanan kanalları, sıkışan dirsekleri açacağız. Çünkü sifonu ne kadar çeksek de bok yukarı çıkıyor. Artık temizlik vakti. Artık Arınma vakti’’

Osmanlı İmparatorluğu’nun en zor yılları, payitaht işgal altında, tahtta her fırsatta “Keşke padişah olmasaydım!” diyen Sultan Vahdeddin ve ölene kadar sultanı yalnız bırakmayan önce Bahriye Nazırı daha sonra siyaseti hiç sevmemesine rağmen başyaver olan gözüpek bir asker, Ahmed Avni Paşa. Bu kitap, imparatorluğun en zor zamanlarında Milli Mücadele’yi başlatması için Mustafa Kemal Atatürk’ü Anadolu’ya gönderen Sultan Vahdeddin’in ve bütün hazırlıkları yapan, Bandırma Vapuru’nu türlü imkansızlıklar içinde Paşa’nın emrine sunan ve en nihayetinde adı vatan haini olarak 150likler Listesi’ne son anda giren Ahmed Avni Paşa’nın gözüyle bir dönem tasviridir.

Ahmed Avni Paşa, Sultan Vahdeddin’i hem saltanatı boyunca hem de San Remo’da sürgünde iken hiç yalnız bırakmamış, dikte ettiği her sözü yazmış ve bu defteri ölene dek yanından hiç ayırmamıştır. Kendisi vefat ettikten sonra torunlarına intikal eden ve özenle muhafaza edilen dede yadigârı bu defter, yazıldıktan 90 yıl sonra ilk defa okuyucularıyla buluşuyor.

Sultan Vahdeddin’in kayıp hatıratı nerededir?

Mustafa Kemal Paşa’yı, Anadolu’da milli hareketi başlatması için kim Samsun’a göndermiştir?

Mustafa Kemal Paşa’yı Samsun’a götüren Bandırma Vapuru’nu kim bulmuş ve emrine vermiştir?

Vatan Haini 150 kişi kimdi ve nasıl seçilmişlerdi?

Mustafa Kemal Paşa’nın, Bandırma Vapuru ile Samsun’a gitmeden bir gün önce İstanbul’da, Kuran-ı Kerim üzerine el basarak yemin ettiği ortaya çıktı. Vatan’ın haberine göre: Sultan Vahdettin’in huzurunda yemin eden Mustafa Kemal’in bu yemini 90 yıl sonra ortaya çıkan bir hatıratla gün ışığına çıktı

Son Osmanlı Padişahı Vahdettin’in döneminde Bahriye Nazırlığı ve Başyaverlik görevlerinde bulunan Ahmet Avni Paşa’nın kaleme aldığı çarpıcı detaylarla yüklü hatıratı, 90 yıl sonra ortaya çıkarıldı.

Yazar Osman Öndeş’in kaleme aldığı, “Vahdeddin’in Sırdaşı Avni Paşa Anlatıyor” isimli kitapta yer alan hatıratla, Vahdeddin’in Kurtuluş Savaşı’ndaki rolü ve Mustafa Kemal Paşa ile ilişkisine dair karanlıkta kalan birçok nokta aydınlandı. Kitapta yer alan bilgilere göre, Vahdettin, Mustafa Kemal Paşa’yı, Osmanlı Ordusu’nun dağıtılması sürecini denetleme ve asayiş için görevlendirmeye karar veriyor. Vahdettin, Atatürk’e, üstleneceği görevi layıkıyla yerine getireceğine dair yemin ettiriyor. Yıldız Camii’ne gelen Mustafa Kemal, cuma selamında, 15 Mayıs 1919’da, Kuran-ı Kerim’e el basıp yemin ediyor.

İşte o yemin

Yemin olayı ise şöyle anlatılıyor: “Sadrazam Paşa, Yaver Paşa padişahın iki tarafında birer adım gerisinde idiler. Mustafa Kemal Paşa askeri duruşuna dini bir edâ dahi vererek ilerledi ve sağ elini Kuran-ı Kerim’in üzerine koyarak şu yemini eyledi. ‘Heyet-i Vükelaca tanzim olunup Padişah Hazretlerinin iradesine sunulan yirmi bir maddelik özel talimatta bana verilen yetkiler doğrultusunda padişah hazretlerimizin Anadolu vilayetlerindeki bütün mülki ve askeri memurlar üzerindeki teftiş ve tedkikat görevimi, padişah hazretlerinin müsaadeleri doğrultusunda iftiharla ve sahip olduğum yetkiler doğrultusunda tüm sadakatimle yapmaya gayret edeceğime vallâh billâhi.”

Vahdettin’in hayal kırıklığı

Yemin edildikten bir gün sonra, 16 Mayıs 1919’da Mustafa Kemal Paşa, 9. Ordu Genel Müfettişi vazifesiyle 18 silah arkadaşıyla birlikte Bandırma Vapuru ile İstanbul’dan Samsun’a doğru yola çıkıyor. Kitapta, Bandırma Vapuru’nu hazırlayan kişinin de Avni Paşa olduğu anlatılıyor.

Mustafa Kemal ve arkadaşları Samsun’a gidip Kurtuluş Savaşı sürecinin kıvılcımını çaktıktan sonra Vahdettin ve İstanbul’la ilişkileri koparmıştı. Avni Paşa, bu Vahdettin’in ülkeyi terk etmeden önce hem yakın çevresine hem de Mustafa Kemal’e serzenişte bulunduğunu anlatıyor. Avni Paşa, şunları yazıyor: “Anadolu’ya düşmanları defetmesi için görevlendirdiğimiz Mustafa Kemal’in ihtirası ve muvazaası karşısında kaldım. Her tarafımı istila eden kör ve nankörler arasında dolandım ve ıztırap içerisinde bunaldım. Bu şekildeki hilafete, kendimde ne direnme ve ne de itaat imkanını göremeyerek, ortalık sakinleşinceye kadar belirli bir süre için bu tehlikeli mıntıkadan uzaklaşmaya karar verdim.”

Ahmed Avni Paşa kimdir?

1878’de Batum’da doğan Ahmed Avni Paşa, 1897 Osmanlı-Yunan, Balkan Harbi ve Birinci Dünya Savaşları’na katıldı. Son padişah Vahdettin’in başyaverliği görevi ile Bahriye Nazırlığı görevlerini yürüttü. Cumhuriyet’in ilanından sonra 1924 yılında 150‘likler listesine dahil edilerek sürgüne gönderildi. Lübnan’ın sahil kasabası Cünye’ye yerleşti ve ölümüne kadar burada yaşadı.

“Eğer Sanremo Devlet Arşivi’nde bir tomar rastgele derlenmiş adli belge ile birlikte 6,35 mm’lik kullanılmış bir mermi içeren mavi zarfı bulmamış olsaydım, bu kitap biraz zor yazılırdı. Belgelerdeki soruşturmanın konusu, 14 Mart 1924 tarihinde Villa Nobel’de, kafatasına söz konusu mermi saplanmış halde bulunan Sultan Vahdeddin’in özel doktoru Reşad Paşa’nın ölümüydü.”

-Riccardo Mandelli-

20 Mayıs 1923’te Osmanlı İmparatorluğu’nun Son Sultanı Vahdeddin geçici bir süre yaşayacağına inandığı Sanremo’ya geldi. Kalbinde hep günün birinde vatanına sultan olarak, muzaffer bir şekilde dönme umudu vardı. Üç yıl boyunca hep bu umutla yaşadı. Fakat fakr u zaruret, maiyyetindeki casuslar, kumar batağına saplanmış acımasız yardımcılar ve sürekli başları derde giren akrabalar peşini bırakmadı. Ve bir gün beyninde bir kurşunla bulunan depresif doktoru Reşad Paşa... Bu bir intihar mıydı yoksa cinayet mi? Peki Doktor Reşad’dan sonra sıra kime gelecekti? Etrafındaki cinayet çemberi daralarak Son Sultan’ı da mı içine alacaktı?

Sultan Vahdeddin Osmanlı topraklarını nasıl terk etti?

Mustafa Kemal Paşa’nın Sultan Vahdeddin’in yanındaki casusları kimlerdi?

Sultan Vahdeddin, Mussolini ile neden görüştü?

Mussolini’nin Türkiye’yle ilgili planları neydi?

İtalyan Polisi, Sultan Vahdeddin’in her adımını neden izliyordu, ne gibi raporlar tutmuşlardı?

Sultan Vahdeddin’in özel doktoru Reşad Paşa’nın ölümünün ardındaki sır perdesi neydi?

Sultan Vahdeddin zehirlendi mi? İtalyan Polisi bu ani ölümle ilgili kimlerden şüpheleniyordu?

Sultan Vahdeddin’den sonra Osmanlı Hanedanı’nın başına gelen acı olaylar ve bir bir dağılan hanedan üyeleri…

Bu ve buna benzer birçok sorunun cevabı, Riccardo Mandelli’nin İtalyan Devlet Arşivi, Dışişleri Bakanlığı Arşivi ve Sanremo Belediyesi Arşivi’ne girerek Son Sultan Vahdeddin’in son 3 yılını araştırıp yazdığı Son Sultan / Osmanlı İmparatorluğu’nun Sanremo’da Ölümü kitabında…

POLİSİYE ROMAN ALGISI

Kitabın önsözündeki “Eğer Sanremo Devlet Arşivi’nde bir tomar rastgele derlenmiş adli belge ile birlikte 6.35 mm’lik bir mermi içeren mavi zarfı bulmamış olsaydım, bu kitap biraz zor yazılırdı. Belgelerdeki soruşturmanın konusu, 14 Mart 1924 tarihinde Villa Nobel’de, kafatasına söz konusu mermi saplanmış halde bulunan Sultan Vahdeddin’in özel doktoru Reşad Paşa’nın ölümüydü” açıklaması polisiye roman gibi bir algı yaratıyor. Ancak kitap 1900’lerin başından 1938’lere hatta günümüze kadar uzanan ayrıntılı bilgi ve belgelerle dolu. Ülkesinde tarihi felsefe dersleri veren Mandelli, İtalyan arşivlerindeki titiz çalışmasında Son Sultan Vahdeddin’e yazılan ilaçların ayrıntılı reçetelerini dahi veriyor. Yazar, bir kişinin hikayesine odaklanırken arka plandaki büyük resmin de hakkını veriyor. Vahdeddin’i trajik sona götüren gelişmeler hem Osmanlı hem de Batı’daki gelişmelerle aktarılıyor. İttihatçı Paşalar Enver, Talat, Cemal’den İngiliz başbakanlara oradan Anadolu’daki bağımsızlık mücadelesine Mustafa Kemal’e kadar uzanıyor. Yazışmalar, büyükelçilerin telgrafları, gazetelerde çıkan yazılar, romanın öyküsüne ustaca yerleştirilmiş. 12 Kasım 1922’de İstanbul’u terk eden Son Sultan’ın son gününü anlatırken yaptığı gibi birçok yerde tarih anlatımlarının içine tasvirler yaparak tempoyu ve ilgiyi yüksek tutuyor.

ÖNEMLİ AYRINTILAR BULUNUYOR

Gemiyle önce Malta’ya bir süre sonra Mekke’ye giden Vahdeddin ve ailesinin son durağı İtalya’nın San Remo şehri olacaktır. Sultan aslında Lozan’ı istemektedir o sırada da Türkiye Büyük Millet Meclisi adına işgalci güçlerle konferans yürütülmektedir. Böylesi tesadüflerin yanı sıra Vahdeddin’in özel doktoru Reşad’ın intiharı ve maiyetindeki Zeki Bey’in bu olayla ilgili tutuklanmasının İtalyan polisi ve mahkemesinin zabıtları da kitapta önemli ayrıntılar olarak yer alıyor. Mandelli, ülkesi İtalya’nın o dönemki siyasi atmosferini de es geçmiyor. Faşist Parti’nin lideri Mussolini’nin ülkesinde ikamet eden Son Sultan Vahdeddin’e ve yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal’e bakışını da belgelerle aktarıyor. Bugün Ortadoğu’da yaşanan savaşların, göçlerin, acıların 100 yıl önce emperyalist devletlerce nasıl kotarıldığı belgeleriyle aktarılıyor. Mussolli’nin özellikle Musul petrolleri için verdiği mücadele ve İngiltere tarafından nasıl boşa çıkarıldığı da gözler önüne seriliyor.

Mustafa Armağan, Ayasofya’nın üzerindeki sır perdesini Ayasofya Entrikaları’nda aralıyor.

Tarihte kaç Ayasofya yapıldı? Ayasofya katedralini yağmalayanlar kimlerdi? Nasıl Müslüman oldu? Ayasofya Camii hangi dış zorlamalarla müzeye çevrildi? ABD ve İngiltere’nin Ayasofya üzerindeki emelleri neydi? Ayasofya kararnamesindeki Atatürk imzası sahte mi? Fatih Sultan Mehmed’in emaneti tekrar camiye çevrilebilir mi?

Ayasofya Entrikaları bu soruların ve daha fazlasının cevaplarını aramak ve 85 yıldır gizlenen Ayasofya’nın müzeleştirilmesinin arka planını bir nebze de olsa netleştirmek, onu alacakaranlıktan aydınlığa çıkarmak için yola çıkıyor. Mustafa Armağan’ın her zamanki titizliğiyle yürüttüğü araştırma, karanlık müzeleştirme sürecinin kılcal damarlarına kadar nüfuz ediyor ve Ayasofya’nın niçin “rehin” tutulduğunu ifşa ediyor. 21. asrın ilk büyük Ayasofya müdafaası olan Ayasofya Entrikaları, hepimizi Fatih’in emanetine sahip çıkmaya davet ediyor.

“Bize düşen görev, Ayasofya Camii’nin bir vakıf eseri ve bir Fatih Sultan Mehmed Han mirası, birilerinin dediği gibi ‘insanlığın’ değil, ecdadın bir emaneti olduğunun şuurunu daima canlı ve hafızamızı bu bakımdan bir süngü gibi diri tutmaktır… Elinizdeki kitap, bu şuurun diri tutulması uğrunda atılmış ufacık bir adım olabilirse, bir tek okurunu bile rahmetli Osman Yüksel Serdengeçti gibi ‘Ürperiyorum!’ diye haykırtmayı başarabilirse yazarı vazifesini yerine getirmenin sonsuz bahtiyarlığını yaşayacaktır.”

Ayasofya Camii’ni kapattırma projesi İngiltere’ye aittir, kapattıran da ABD’dir.

Ayasofya’nın kapatılmasında Yunanları ön planda göstermek isteyenler cambaza bakarken cüzdanlarını çaldıranlara benziyor. İç dinamiklerle açıklayanlar da aynı kapanda. Oysa Ayasofya Camii’ni kapattırma projesi İngiltere’ye aittir, kapattıran da ABD’dir. Özellikle Robert S. Nelson’un yetkin çalışması Holy Wisdom Modern Monument’i bu olguyu bütün teferruatıyla ortaya koyuyor. 1850’lerde başlayan kitlesel bir hareket var Britanya’da. İlginçtir, başını da Canterbury Başpiskoposu çekiyor. Önce İslam düşmanı Gladstone, sonra da Lloyd Georg (ikisi de İngiltere Başbakanı) devralıyor bayrağı ve 1918 yılına kadar getiriyorlar. 1. Cihan Harbi’nden sonra İngiltere’nin gücü kesilmeye başlayınca bayrağı ABD devralıyor. Yani Ayasofya Camii’ni laik bir müze yapma projesi İngilizlere aittir ama uygulama Amerika’ya ihale edilmiştir.

Bu kitap için şöyle diyor Mustafa Armağan; 

‘‘Bu kitabı, Ayasofya’nın kapatılmasını ama özellikle de camilikten çıkarılma kararını hukuki ve tarihi yönleriyle yeniden tartışmaya açmak ve Türkiye Cumhuriyeti yöneticilerini, Fatih Sultan Mehmed’in Ayasofya Vakfiyesi’ne öz eliyle koydurduğu şartların gereğini yerine getirmeye ve ülkemizi İstanbul’un fethinin sembolü bir vakfın lanetinden ve İslam Peygamberi tarafından övülmüş olan Sultan’ın bedduasından kurtarmaya davet etmek maksadıyla kaleme aldım. Bir de Ayasofya’nın kutsal ile silinmekte olan kadim bağını zihinlerde yeniden canlandırmak için...’’

*****

Gezintilerimde bir hakikat keşfettim. Bu devletin iki mânevî temeli vardır: 

Fatih Sultân Mehmed’in Ayasofya minâresinden okuttuğu ezân sesi (ki hâlâ okunuyor!..)

Yavuz Sultân Selim’in Hırka-i saâdet önünde okuttuğu Kur’an-ı Kerîm sesi ki hâlâ okunuyor!

Eskişehir’in, Afyonkarahisar’ın, Kars’ın genç askerleri, siz bu kadar güzel iki şey için döğüştünüz!” 

Yahya Kemal, Aziz İstanbul

tamir ve muhafazası masrafları da Maarif vekilliğince verilmek suretile Ayasofya camiinin müzeye çevrilmesi tasvip ve kabul olunmuştur.

24/II/934

REİSİCUMHUR

K.atatürk

Çünkü bu kitap; 300’e yakın batılı ilim adamının araştırmaları sonucu kaleme aldıkları rapor, makale ve eserlerinden yararlanılarak hazırlanmıştır.

Bu kitap; yeryüzünde yaşayan ve sayıları altı milyarı bulan her insanı yakından ilgilendiriyor!...Bu kitap; korkunç bir kâbus gibi insanlığı kıskıvrak yakalamakta olan büyük bir tehlikeyi haber veriyor!..Bu kitap; zulüm ve sömürü düzeni ile insanların kanını emen gizli bir teşkilatı gün yüzüne çıkarıyor!...Bu kitap; gözlerini madde hırsı bürümüş bir avuç insan tarafından kurulan ve ülkeleri tahakkümü altına almaya çalışan “ Gizli Dünya Devleti” nin korkunç planlarını ortaya çıkarıyor!...Bu kitap; ülkelerin iktisadi, askeri ve siyasi açıdan çöküşlerine sebep olmaktan büyük zevk alan sinsi düşünceli kişilerin, beyinlerini yıkayarak yeryüzüne dağıttıkları ve faaliyetlerini yakın takibe aldıkları temsilcilerinin isim ve unvanlarını açıklıyor!...Bu kitap; dünya hakimiyetini tesis etmeye çalışan gizli güçlerin; o korkunç planlarını uygularken perde arkasından oyuncuyu yönlendiren suflör misali bazı devlet adamlarını ve bürokratları nasıl sevk ve idare ettiğini bütün çıplaklığıyla gözler önüne seriyor!...Bu kitap; Amerika Birleşik Devletleri’nin dahi iktisadi açıdan kanını emen ve korkulu rüyası haline gelen “ Gizli Dünya Devleti” nin dünya çapında nasıl örgütlendiğni anlatıyor!...Elinizdeki bu kitabın her sayfasını okudukça, Şaşkınlık ve ürpertiniz kat kat artacak, bu kitabın önemini çok daha yakından kavrayacaksınız!

Hastalık tam olarak teşhis edilmezse tedavi tam olmaz. Mikrobu tanımadan hastalık tedavi edilemeyeceği gibi; mikrobu bilmeden olayları anlamamız, şifa bulmamız da mümkün değildir. Onun için bu sömürü dünyasını yöneten merkezi tanımamız lazım. Bu merkez Siyonizm merkezidir, Irkçı emperyalizm merkezidir. Bugün Ortadoğu’da yapılanlar sadece İsrail meselesi değildir; Siyonizm adı altında bir inanışın, bir zihniyetin bütün dünyayı kontrol altına alma ve sömürme zihniyetidir. Kendilerini üstün ırk sanan bir batıl zihniyetin insanlığı yok etme ameliyesidir.

Irkçı emperyalist odaklar diyor ki: “Müslüman aleminde bütün gücümüzle ılımlıları çoğaltmamız lazımdır”. Ilımlı İslam ile ne anlatılmaya çalışılır? Yani cihat şuuru olmayacak, Hak ve adaleti hakim kılma gayesi ve sorumluluğu taşımayacak, bozuk ve batıl düzene karışmayacak, Siyonizm’e hizmetçilik yapacak; ama namaz kılacak, oruç tutacak, umreye koşacak... Dünyadaki ve ülkedeki düzeni, Siyonist Merkezler tanzim edecek. Sen sadece Yahudi’ye vergi ve faiz ödeyeceksin; aldığın her malın fiyatını yarısını sömürü sermayesine haraç olarak vereceksin! Bir nevi küresel sisteme demokrat kölelik edeceksin, ama izin verilen ibadetleri de yerine getireceksin! İşte ‘ılımlı İslam’ dedikleri bu. “

“Biz her taşın altında Yahudi var demiyoruz. Fakat Yahudi hiç bir taşın altını boş bırakmaz.”

Prf.Dr.Necmettin Erbakan

Kitabın ilk 70 sayfasını yazan Necmettin Erbakan, aşağıdaki harikulade cümlelerle sözlerini tamamlıyor:

“ KUVVET VE KUDRET SAHİBİ YALNIZ CENAB-I ALLAH’TIR”

Şer Maksadı İçin Düzen Kuranlar

Kur’an-ı Kerim’de Cenab-ı Hak şöyle buyuruyor: “Gerçekten onlar   düzenlerini kurmuşlardı. Halbuki dağları oynatacak olsa bile bu düzenleri hep Allah’ın elindeydi...” (İbrahim Suresi – 46)

Çepeçevre sarmıştır Allah onları. Tuzaklarını da. Dağları bile yerinden oynatacak güçte ve kuvvette oyunlar ve tuzaklar hazırlasalar da yine Allah’ın elindedirler. Dağ hem ağırlığın simgesi, hem de katılığın işaretidir. Hareket ettirip yerinden oynatmak ifadesi ise imkânsızlığı dile getirmektedir. Ama böyle de olsa onların hilesi ve oyunu Allah’a meçhul değildir. Kudreti İlâhînin uzanamayacağı kadar uzak, gizli değildir. Hayır Allah her şeyin yanında hazır ve nazırdır ve dilediği gibi hareket eder:

“Sakın Allah’ın Peygamberlerine verdiği vaadinden cayacağını sanma. Muhakkak Allah Aziz’dir, intikam sahibidir...” (İbrahim Suresi-47)

Şu halde bu tuzakların ve bu oyunların hiç bir tesiri yoktur. Allah’ın peygamberlerine vaadettiği zafer ve yardımını da engelleyecek değildir. Allah dilerse zalimleri güçlü ve kuvvetli olarak alır ve yok eder: “Muhakkak ki Allah Aziz’dir, intikam sahibidir” Zalimi başıboş bırakmaz. Oyun kuranı kendi hâline terk edip kurtarmaz. Buradaki intikam kelimesi zulüm ve oyun kelimesine gereken anlamı veriyor. Şu halde oyun yapan zalim intikamı hak etmiştir. Allah’a göre intikam hile ve oyunlarının mukabili olarak azaplandırılmalarıdır. Çünkü ancak ceza ile Adaleti İlâhî tahakkuk eder. (Fî Zilâl’il-Kur’an, Cilt 9, sf.83-84)

Aleksandr Dugin Dünya Adasında Son Savaş, adlı kitabında jeopolitik idrakten merkez bölgeye, Ekim Devrimi’nden Yalta Dünyası’na, Varşova Paktı’ndan tek kutuplu dünyaya, Atlantik ekseninden Avrasya jeopolitiğine kadar önemli pek çok meseleyi analiz çerçevesine dâhil ediyor. Batı’nın hegemonya tekelini ve değerlerinin evrenselliğini reddeden Dugin, ülkesinin kurmaya çalıştığı çok kutuplu dünyayı kavramayı da mümkün kılıyor.

Rusya’nın tasavvurunu tasrih eden Dünya Adasında Son Savaş, bir yandan Rus jeopolitiğinin tarihsel panoramasını çizerken diğer yandan bu tarihselliği günümüzdeki sorunlar ve ortaya çıkan yeni fırsatlar çerçevesinde ele alıyor.

Jeopolitik araştırmalarına ilgi arttıkça, dünyanın jeostratejik hakimiyet alanlarından biri olan Avrasya üzerinden tek kutuplu dünyayı aşmaya yönelik arayışların çok değişik düzlemlerde ortaya çıkmakla kalmayıp, birtakım somut adımlarının da atıldığını daha iyi fark ediyoruz.

Türkiye’de çıkan her yeni eserim Seçkin Türk ve Rus Münevver tabakası arasındaki diyaloğun yeni bir safhasının oluşturmaktadır. Türk düşünürler, ordu mensupları, stratejistler ve uzmanlar 90’lı yılların sonlarından itibaren Rusya jeopolitik düşüncesi ve Avrasyacılık ile ilgilenmeye başlamışlardı. Türkiye’de bu ilgi benim de Rus jeopolitiği ve Moskova-Ankara ekseni gibi kitaplarla dâhil olduğu Rus jeopolitik uzmanlarının eserlerinin neşredilmesine vesile teşkil etmiştir.

Dünya Adası’nda son savaş adını taşıyan bu eser, Rus jeopolitiği kitabının daha kapsamlı bir halidir. Söz konusu eser Rus jeopolitiğinin oluşumunun tarihi yönlerini oldukça etraflı ve teferruatlı bir şekilde ele almakla, konunun uzmanlarına hitap etmektedir. Yayınlanan bu bölüm ise daha umuma Şamil olmak üzere modern Rusya’nın jeopolitik stratejisini ve Türk okuyucularının daha önceden yararlanmış oldukları eserlerimde ele alınıp incelenen bir önermeyi ihtiva etmektedir.

Türkiye her ne kadar Müslüman bir devlet olsa da, Arap ve İran kültüründen farklıdır. Türkiye kendine özgü geniş bir saha olup içinde birkaç farklı tarihi geleneği barındırmaktadır. İlk Türk Kağanlığı, Göktürk Kağanlığı, İslam Hilafeti ve Bizans İmparatorluğu ile Turan Türk devletlerindir. Müdürüm kültürlerin kesişmesi ile tarihi Türkiye teşekkür etmiştir. bu sebeple biraz İslam biraz Avrasya biraz da Avrupa kültürünü barındıran Türkiye çok kutupluluk bağlamında önemli bir rol oynamaktadır. Bu da Ankara’nın önünde büyük fırsat yaratmakta ve Sünnî İslâm bileşeni ile İslâm dünyasının ana kutuplarından biri olmasına izin vermektedir. Bununla beraber Türkiye Rusya işbirliği Türkiye’ye hem batı hem de İslam ülkeleri nezdinde konumunu sağlamlaştırma ya katkı sağlamaktadır. Nitekim Suriye buhranı Türkiye’nin Rusya ile birlikte hareket ettikleri takdirde, her iki ülkenin neler yapabileceğini göstermiştir. Binaenaleyh çok kutuplu dünya, Türkiye için bir fırsattır. Rusya’nın jeopolitik tasavvurunun tasrih eden bu eserin, Türkçe tercüme ve neşri bu sene bile oldukça mühimdir. Bu tasavvurun kavramak özellikle münasebetlerimizin muhkemleşmesi ve stratejik bir ortaklığa dönüşmesi hususunda son derece önemlidir.

Eserin bir cildi, Osmanlı Devleti’nin Bir siyasi ve askeri tarihidir. İmparatorluğun zuhurundan çözülmesine kadar ki tablosunu vermektedir.

Bugüne kadar yazılmış Osmanlı tarihlerinin en tanınmışının müellifi olan Avusturyalı Baron von Hammer, eserinin 19 ciltlik Fransızca tercümesinin 1835’te münteşir önsözüne şöyle girer:

Osmanlı imparatorluğu, geniş bir imparatorluktur ve tarih bakımından sonsuz ehemmiyet arz eder... Bir devdir ki güçlü kolları aynı zamanda 3 kıtayı kavrar. Bütün imparatorluklar gibi bir gün düşerse, Asya, Afrika ve Avrupa kıt’alarında bırakacağı enkaz bu üç kıt’ayı kaplayacaktır. Osmanlı imparatorluğu bugün (1835) bile Bizans’ın şevketinin zirvesinde iken haiz olduğu genişlikten daha geniş ülkeleri elinde tutmaktadır. (Histoire de I’Empire Ottoman, I, Paris 1835, s. I-II)

Türk tarih incelemelerinin geri kalmasının diğer bir önemli sebebi, modern tarihçiliğin ve tarih metodunun Türkiye’de pek yakın bir geçmişinin olmasıdır. Batılı manada tarihçilerimiz geç yetişmiştir ve yetişenler de, Avrupa’daki meslektaşlarının araştırma imkânlarının önemli bir kısmından mahrumdur. “Tarihe içinden bakmak, yani ele alınan devrin şahıslarıyla haşır neşir olmak, devrin toplumunun bütün problemlerini, dünyanın o çağdaki bütün akım ve eğilimlerini bilmek, tarihçi için kâfi değildir. Ele alınan konuya tabir caizse, bir de yüksekten, zirveden bakmak lazımdır. Ancak zirve noktasından çevre üç yüz altmış derecelik bir görüşle görülebilir. 

Nihayet değer hükümlerinin o çağlara, o çağlardaki insanlığın durumuna göre verilmesi icap eder. Bu ölçüyü bulamayan tarihçi gerçek bir tarihçi değildir. “Bir tarihçinin bilgisi ile irfanını birleştirmesi gerekir. Bilgisinin yanında vicdanı ile de başbaşa olmayan bir tarihçi milletine olduğu kadar insanlığa da ihanet etmiştir. “Bugünü anlamak, gelecek için hazırlanabilmek için, sağlam ve doğru bir tarih bilgisi şarttır. Başarılı ve büyük devlet adamları, iyi tarih bilen adamlardır. Binaenaleyh tarih ilmi, insan cemiyetlerinin hayatında, belki ilk bakışta farkına varılamayan, önemli bir rol oynamaktadır. “Bir milletin tarihini en çok ve layıkıyla o milletin bilginleri inceler. Bu bütün milletler için böyledir. Onun için, Batı’da birçok Türk Tarihi uzmanı olmasına rağmen, asıl büyük iş, Türk tarihçilerine düşmektedir. Büyük Osmanlı Tarihi, “asıl büyük işi tek başına üstlenmiş, kitapları tarihin kendisi tarafından yazılan bir tarihçinin çığır açan eseridir.

Yılmaz Öztuna’nın Osmanlı Devleti Tarihi’nin elinizdeki bu birinci cildinde, Osmanlı Türk İmparatorluğu’nun siyasi ve askeri tarihi, ilmi çizgisinde okuyucuya sunuluyor. Siyasi tarihe ağırlık verilmiştir. Bu tarihi yapan kişiler, karakteristik ve tipik taraflarıyla canlı tasvirlerle anlatılmış, ne yapıp ne yapmadıkları, ne olup ne olmadıkları açıkça vurgulanmıştır.

Kitaptaki her cümle, bir bilgi yüklenerek kaleme alınmıştır. Fuzuli cümle, hatta kelime yoktur. Günümüz tarihçilerini ve okuyucularını ilgilendiren bahislere ağırlık verilmiştir. Her gelişme ve olay, geçmişe ve geleceğe, bugüne, hatta yarına atıflar yapılarak değerlendirilmiştir. Tarih ilmi ile ilgisi bulunmayan klişeleşmiş ideolojik telkinlerden şiddetle kaçınılmış, bu tip etkilenmelerden uzak kalınmıştır. Türk tarihinin en az yüzde ellisini Osmanlı siyasi ve medeni tarihi oluşturur. Osmanlı, Türk’ün 2700 yıldan bu yana yaptıklarının zirvesini ve estetik mükemmelliğini sergiler. Türkiye tarihinin en uzun ve en geniş dönemidir. Yenileşme tarihimize daha fazla yer verilmiş, yeterince yenileşememizin sebepleri üzerinde hiçbir şey saklamadan, açıkça durulmuştur.

Eser, Türkçe’nin olanca zenginliği ile kaleme alınmıştır. Uydurma ve çirkin kelimeler kullanılmamıştır. Gerçek bir tarih kitabının bir iki bin kelime ile yazılamayacağı aşikardır. Okuyucu, zengin bir dille karşılaşacak, bir zamanlar bilip şimdi unuttuğu çok kelime ve kavramı hatırlayacaktır.

Mavi Vatan için jeopolitik rota belirleniyor. Emekli Tümamiral Soner Polat, tespitlerini “Mavi Vatan İçin Jeopolitik Rota” kitabında ele aldı.

Emekli Tümamiral Soner Polat’ın kaleminden çıkan makaleler bu kitapta bir araya geldi.

Kitap, stratejik akla, jeopolitik bilince ve köklü tarihe ışık tutuyor.

Kitabın önsözünü, Soner Polat’ın silah arkadaşı Amiral Cem Gürdeniz yazdı.

Kısa sürede 2’nci baskıya giren kitap, Türkiye’nin denizcilik rotasını çiziyor ve Mavi vatanımıza nasıl sahip çıkacağımızı anlatıyor.

Tümamiral Polat, Türkiye’nin denizlerdeki hakimiyetine yön verecek kitabın geliride Ulusal Gönüllülerine armağan etti.

Hem kitabın önsözünü yazan Amiral Cem Gürdeniz hem kitabın yazarı Amiral Soner Polat, okuru özellikle Kuzey Kıbrıs ve Doğu Akdeniz konusunda uyarıyor.

Soner Polat, bir Amiral olmasına rağmen, kara savaşını ve terörle mücadeleyi de doğru analiz edebilen ender  isimlerden biridir.

Stratejik aklı, jeopolitik bilinci ve köklü tarih bilgisinin bir sentezine dönüşen bu becerisi, yeni dünya düzeninin kurulma sancılarının ve ülkemiz üzerinde gerek iç, gerek dış cephede en yoğun

siyasi, askeri, stratejik, ekonomik ve hukuki karmaşaların yaşandığı günümüzde sadece topluma değil devlete de akıl ve cesaretle ışık tutuyor.

 Yazdıkları sadece bir durum tespiti ya da kronolojik olaylar anlatımı değildir.

Yol gösterir. İddia sunar. Rota çizdirir.

Polat son kitabında Doğu Akdeniz, Kıbrıs ve Ege sorunlarını, Türkiye’yi kimlerin ve neden kuşatmak istediğini ayrıntılarıyla açıklıyor.

TÜRKİYE DENİZDEN UZAKLAŞAMAZ

Okuyucu ile yeni buluşan ‘Mavi Vatan için Jeopolitik Rota’ isimli kitabının ‘Başlarken’ bölümünde Amiralimiz şöyle diyor: “Türkiye’ye karşı Ege’nin kuzeyinden başlayan Doğu Akdeniz’in doğusuna kadar uzanan bir duvar örülüyor. Duvarın sağlam olması için Kıbrıs da planlamaların içinde! Türkiye’nin adadan çıkarılması için Batı ülkeleri ortak bir stratejiyle ülkemize karşı tuzaklar kuruyor. Rakiplerimiz ülkemizi Anadolu’ya kilitleyerek denizlerle bağlantısını koparmak istiyor. Denizlerden uzaklaşan Türkiye, ayakta kalamaz. Hızlı bir çözülme sürecine girer.”

SONUÇ VE DEĞERLENDİRME

Yunanistan’ın içteki kafa karışıklığına sorgulayan inceleme gerçekten ilginç ve dikkat çekici! Ayakları yere basmayan Yunan siyasetçiler için güzel bir çerçeve çiziyor. Yunan Savunma Bütçesi’nin ekonomik sorunlar nedeniyle 2010’dan bu yana %40 oranında azaldığını biliyoruz. Bu ülkede siyaset bileklerine kadar askerin içine girdiği için silahlanma projelerinde fahiş hatalar yapılıyor. Her kafadan bir ses çıkıyor. Çıkar grupları da işin içine giriyor. Bir silahlı kuvvetin geleceğe yönelik silahlanma politikasının tespiti üst düzey teknik yeterlilik gerektirir. Sonuçta teknik yetkinlik sana da dönüşür ülkenin kaderini etkileyecek çok ciddi bir çalışma alanıdır.

Yunanistan’ın eti budu budur! Türkiye böyle bir ülkeye karşı Ege, Doğu Akdeniz ve Kıbrıs’taki çıkarlarını daha kararlı olarak savunmalıdır. Türkiye bu bölgelerdeki tezlerine hiçbir tereddüt yaratmayacak şekiller açık olarak belirlemeli ve tüm dünyaya ilan etmelidir.

ÖNSÖZ

Bu kitapçık, Akşam Gazetesinde 14-17 Ekim 1968 tarihleri arasında “Ortanın Solu” denen akımı eleştirmek üzere yayınlanan dört makalenin genişletilmesiyle ortaya çıkmıştır.Buna  girişmemde  asıl  sebep,  makalelerin  yayınlanmasından  sonra  çeşitli çevrelerden gelen dilek ve ısrarlardır.Dört makale içinde bence, “Osmanlılarda Kapitalist Düzene Neden Geçilemedi?” adlı mekale esastır. Ve ilerde belgeleriyle ayrı bir kitap halinde yayınlanacaktır.Elinizdeki  şu  kitapçıkta,  Osmanlı  ve  dolayısıyla  Cumhuriyet  düzeninin  nasıl yabancılaştırılmış  bir  düzen  olduğunu  ve  bunun  sonuçlarını  özet  olarak açıklamak  istedim.  Bana  göre,  düzenin  yabancılaştırılması  ile  bugüne  kadar gözlediğimiz batılaşmak özdeş görünmektedir. Bu ters düşen hareket karşısında, büyük halk yığınlarının kendilerini savunma cephesi giderek kurulmuştur. Ve bu cephe İslamcıolarak içe dönük ve kapalı olmaya itilmiştir. İşte bu ikileşmenin getirdiği sonuçları da açıklamakta yararlık gördük. Anlatmak istediğim de budur.Bu küçük kitabın başlangıcında okuyucuyu yoracak bir anlatımla karşılaşılabilir. Çünkü, bu bölüm büyükölçüde, uzun tarihi bir sürecin açıklanmasında, bir ilk yaklaşımı  özet  olarak  verir.  Eğer  okuyucu,  sabırlı  olabilirse,  daha  sonraki bölümlerde  düğümlerin  bize  göre  olan  çözümünü  bulacaktır.  Çözümlemeye çalışırken,  tarihi  yoğurmak  isteyen  kişi  ya  da  grupların  tarih  içinde  nasıl yoğrulduklarınıda göstermek istedim. Amaç, bu arada bazı kişi ya da gurupları kınamak  değildi.  Ancak  kullanmaya  çalıştığım  metod,  açıklanan  sonuçları getirdi.Kitapçık hazırlanırken hoca olarak, dost olarak İhsan Ada, Prof. Dr. Tarık  Zafer Tunaya, Doç. Dr. Halil Sahillioğlu, Nurkalp Devrim, Dr. Mahir Kaynak, Dr. A. S. Akat, Mehmet Genç, Hüseyin Özdeğer, Enver Meriçli ve Tektaş Ağaoğlu’nun konu üzerinde  tartışmalarda  ve  belgeler  hususunda  değerli  yardımları  olmuştur. Kendilerine teşekkür ederim. Fakat burada mevcut iddiaların meydana getirdiği bütünün sorumluluğu elbette dostlara ait değildir.Eğer  bu  kadarı  ile,  Türkiye’de  halen  mevcut  cephe,  sınıf  ve  bağımsızlık meselelerinin anlaşılmasına, ancak ana bazı çizgilerle yardımım olursa bu, mutlu kişi olmama yeter.

SUNUŞ

Düzenin Yabancılaşması üçüncü baskısını yapıyor...Kimin  “sağcı”,  kimin  “solcu”  olduğunu  anlamak  için  bir  turnusol  kağıdı  idi, Düzenin Yabancılaşması...Bu  gün  de  bu  özelliğini  yitirmeden  koruyor...  Ve ilginçtir,  giderek  daha  çok ihtiyaç  duyulmakta  İdris  Küçükömer’e.  İdris  Küçükömer’in  sağlığında  anlamı değerlendirilmeyen  görüşleri,  bu  gün  değişik  siyasi  yelpazelerde  değişik biçimlerde  ifade  edilmekte  ve  politik  hayatta  kullanıma  sokulmaya çalışılmaktadır.İdris Küçükömer’in 1969’da şok etkisi yapacak tezleri neydi? Bu tezler bu gün de şok etkisi yapabilir mi? İdris Küçükömer 1969’larda demişti ki;

Türkiye’nin  “solcuları  gericidir.  Üretim  güçlerinin  gelişmesinden  yana değillerdir,  tek  merkezli,  yukardan  aşağı  otoriter  bir  örgütlenmenin savunucusudurlar. Halkı yönetilecek sürü olarak görürler.

Türkiye’nin ilericileri “sağ”cenahta görülen geniş İslamcı halk kitleleridir. Onlara bu niteliği kazandıran, onların değişmeye ve gelişmeye, dönüşmeye açık  olan sosyal,  ekonomik  istekleridir.  Bu  istekler  üretim  güçlerini geliştiricidir, toplumdaki monolitik iktidar yapısını çatlatıcı ve çoğulcudur.

1960 Anayasası gerici, antidemokratik bir Anayasadır:

Bu  Anayasa’daki  Milli  Güvenlik  Kurulu  antidemokratik  bir  oluşumdur. Sivil  iradeyi,  askeri  monolitik,  antidemokratik  topak  bir  güce  mecbur edicidir.  OYAK  vb.  girişimlerle  ordu  yürürlükteki  mekanizmaya  uyumlu hale getirilmektedir.

Türk  Milli  Kurtuluş  Savaşı  antiemperyalist  değildir.  Bir  Türk-Yunan savaşıdır.

Yakın dönemtarihinin yeniden yazılması gerekecektir.

Türkiye’de  “sivil  toplum”  ilişkilerinin  kurulmasının  önündeki  engeller Türkiye’nin ilerici olduğu sanılan güçleridir.

Türk halkının demokratik yaşamı seçebilmesinin önünde genetik engeller olabilir. Çünkü yüzyıllar boyu sürekli merkezi, topak bir iktidar gücünün önünde “teba”ve “kul” olagelmiş insanlarla demokrasi kurulabilir mi? Bu nitelikteki  bireyler  demokrasiyi  isterler  mi?  İşte,  İdris  Küçükömer’in Düzenin Yabancılaşması’’nda ve sonraki dönemde işlediği tezler...

‘Türkiye’de sağ sol, sol da sağdır. Türkiye’nin “solcuları” gericidir. Türkiye’nin ilericileri “sağ” cenahta görülen geniş İslamcı halk kitleleridir.’

Şule Yüksel Şenler ’in bu eseri İlk olarak 1969-70 yıllarında Bugün gazetesinde tefrika edilmiş, o dönemde büyük yankı uyandırmış, toplum üzerinde yazarının da beklemediği bir etki bırakmıştı. Romanın yazıldığı dönem için böylesi bir konuda roman yazmak oldukça cesaret isteyen bir işti. Şule Yüksel Şenler o günleri şu şeklide tasvir edecekti. Roman yazıldığında öyle bir ortam içindeydi ki ülke. İslami bir film hayal bile edilemezdi. Romanlar müspet olmadığı için genç kız ve oğullarını koruyan ailelerin sansürüne uğruyordu. Öncelikle bu nitelikteki İslami romanların eksikliğini hissettim. Aslında Hekimoğlu İsmail (Ömer Okçu), Minyeli Abdullah ile benden önce tohumları atmış ama benim haberim yoktu.

Roman,  şehirli ve  eğitimli oldukları  halde  hayatını İslami kurallara göre şekillendiren alışılmışın dışında genç kadın ve erkek tipleri üzerinde kurgulanmıştı. Bu kurgu toplum tarafından çok ilgi çekmişti. Eğitimli  ve şehirli kesimdeki insanların İslami kurallara uygun yaşama biçimlerini yansıtan ilk romanlardan birisi olması bakımından  İslamcı kesim tarafından coşkuyla karşılanmıştı.

Romandaki olaylar ve tiplemeler ile  Şule Yüksel Şenler’in  biyografisi  birçok açıdan örtüşür. Huzur Sokağı romanı Şule Yüksel Şenlerin hayatından birçok anıyı taşımaktadır. Şule Yüksel de eşinden romandaki Feyza ile benzer nedenlerden dolayı boşanmış, 32 yaşındaki iken, ilahiyat mezunu tiyatrocu Abdullah Kars ile evlenmiş,  Fakat Şule Yüksel dayakçı kocasının baskısına ancak beş yıl dayanabilir ve kocası ile beş yıl sonra boşanmak zorunda kalmıştır.

Şule Yüksel, romanındaki Feyza karakteri gibi başlangıçta  tesettürlü  değildir.  1960 ihtilali sonrasında Nihat Atsız’a yakınlaşır ama ağabeyi Özer’in (Üzeyir) hastalığı ile yaşamı ve düşünceleri değişmeye başlayacaktır. Hasta ağabeysinin dileğiyle Risale-i Nur toplantılarına katılmaya başlar. Bu katılım sonrasında da Nur Cemaatine girmiştir. 1965’te görüntüsü ile düşüncelerinin uymadığını düşünerek tesettürlü giyinmeye ve kapanmaya başlamıştır.” Romanındaki Feyza’da sonradan  kapanan bir  karakterdir.

İlk tefrikasından sonra eser, defalarca baskı görmüş,  eser, on binlerce genç tarafından okunup, satış rekorları kırmış, gençlerin hayata bakışlarını değiştirmiş bir kitap olup çıkmıştı. Roman   1970 lerden sonra  toplum  hayatına etki eden başlıca romanlardan birisi olmuştu.

Huzur Sokağı, satış rekorları kırmış, her yaştan ve her kesimden insanımızın soluk almadan okuduğu, elden ele dolaşıp, adeta kapışılan bir eser olarak haklı şöhret kazanmıştır. Birleşen yollar adıyla film yapılan Huzur Sokağı bu filmle de halkımızın büyük ilgi ve teveccühünü kazanmıştır.

Huzur Sokağı  yarattığı etki sonrasında filme  de alınmış,  Yücel Çakmaklı’nın yönettiği “Birleşen Yollar “ adlı filmin  konusu olmuş, filmin başrollerinde İzzet Günay ve Türkân Şoray rol almışlardır. 

Huzur Sokağı daha sonra  TV dizisi şeklinde uyarlanmış ve ATV’de yayınlanmıştır.

Kitabı, gençlere örnek olması amacıyla yazan Şenler, aradan yıllar geçmesine rağmen yeni nesil tarafından hâlâ okunuyor olmasından mutluluk duyuyor. Bugün olsa daha ılımlı bir üslup kullanmayı tercih edeceğini belirten Şenler, “Bugün kaleme alsam, üniversitedeki birtakım böyle açık kıyafetler, uyumsuz davranışlarda bulunan kızlarımızı öyle resmetmezdim. Biraz şematik buluyorum şimdi. Ama değiştirmeye de imkan yok artık.” diyor. 1970’li yıllardan bu yana her yıl standart satışlarını koruyan ve binlerce kişinin hayatının şekillenmesinde önemli basamaklardan biri olan romanın hâlâ satış listelerinin başında yer almasını kitabın gençliğin meselelerine, toplumun ahlak ve inanç meselelerine yer vermesiyle açıklıyor Şenler.

Şule Yüksel Şenler’in Huzur Sokağı isimli romanında geçen karakterler

Bilal: Uzun boylu, yakışıklı bir gençtir. İmanlı, çok iyi kalpli, yardımsever bir gençtir.

Feyza: Uzun siyah saçlı, zümrüt yeşili gözleri vardır. İlk önce herkesi küçük gören kimse iken, sonra iyi bir insan olmuştur.

Hilal: Fiziki özelliğinden bahsedilmemiştir. Merhametli küçüklüğünden beri zor hayat şartlasrı yaşamıştır.

Nusret: Fiziki özelliğinden bahsedilmemiştir ama romanda babasına benzediği yazılmıştır. Kalbi temiz, çok iyi bir insandır.

Nazım: Fiziki özelliğinden bahsedilmemiştir. İyi bir aile dostudur.

Selim: Fiziki özelliğinden bahsedilmemiştir. Kötü kalpli, kumarbaz bir insandır.

Keşif mutlak ve orijinal olarak Necip Fazıl’ındır ve bir aralık sahibini hapse kadar sürüklemiştir.

“Marifet, büyük kısmı kursaktan doğma uydurmalarla Abdülhamid’i konuşturmakta değil, Abdülhamid hakkında konuşabilmek ve bir sentez örebilmektedir”

Diyen Necip Fazıl’a göre:

“36 Türk hükümdarı arasında belki en büyüğü ve tarihî hakkı muazzam bir zat mevzuunda yahudi, dönme, mason, kozmopolit ve emperyalizma ajanlariyle el ele, İttihat ve Terakki eşkiyasının imal ettiği ve Cumhuriyet rejimi boyunca devamına şahit olduğumuz yalancı tarihe paydos!.. Dünyada her şeyin sahtesi görülmüş, fakat ilim ve tarihin devamlı yalancısına rastlanmamıştır!”

*****

Bu eser, ilk defa Ulu Hakan İkinci Abdülhamîd Hân’ın bütün okur-yazarlara, yeni doğmuş çocuk beynini salatasına doğratıp dişleyecek derecede korkunç bir zalim tanıtıldığı ve bu tanıtmaya müteârife gözüyle bakıldığı bir hengâmede meydan yerine dikildi ve satır satış şu mânayı tüttürdü:

Keşif, mutlak (orijinal) olarak Büyük Doğu’nundur; ilk alâmet ve tezgâhlanması 1943’de başlamış, haftalık ve günlük Büyük Doğu’lar süresi içinde her ân olgunlaşa olgunlaşa devam etmiş, bir aralık sahibini zindana kadar sürüklemiş, nihayet 1960 sonrasında ve onu takip edici ilk yıllarda gazetelerin tefrika sütunlarına aksetmiş, peşinden kitaplaşmış, birinci ve yarım baskısı hemen tükenmiş, ikinci ve tam baskısı da bitmiş, bunu üçüncü baskı takip etmiş; ve işte, şimdi, Abdülhamîd taraflısı yayınların modalaştığı bu günlerde, «bu dâvanın sahibi benim; manevî telif ve keşif hakkım mahfuzdur!» dercesine, kâmil, tashihli ve ilaveli şekliyle ortaya çıkmıştır.

Gayemiz Abdülhamîd’in hakkı olduğu için, bizim hakkımız görülmese bile ona ait hakkın görülmeye başlaması önünde, bazı uydurma ve derme-çatma eserlere rağmen bahtiyarlığımızı ilân ediyor; bu sahipsiz diyarda kimsenin kaale almadığı manevî telif ve keşif hakkımızı bağışlıyor ve yalnız şu dikkati ortaya atmakla yetiniyoruz:

- Marifet, büyük kısmı kursaktan doğma uydurmalarla Abdülhamîd’i konuşturmakta değil, onun hakkında konuşabilmekte ve bir (sentez) verebilmektedir. Bu dâvayı uydurma (sansasyon) mevzuu haline getirenlere karşılığımız da, kendilerini, her şeyi sahte bir dünyanın kalpazanları olarak tespit etmekten ibarettir.

N. F. K. / 1977

*****

Emin Garbi Arvas anlattı:

“ Necip Fâzıl beyden dinledim, dediki : “Efendi hazretlerine geldiğim ilk günlerde zamanın modasına uygun olarak Sultan Abdülhamîd’e muhalif idim. Birgün Efendi hazretlerinin sohbetinde Sultan Hamîd’den bahsedildi. Efendi hazretleri bu padişahı çok övdü ve bana dönerek “onun bu üstünlüklerini hakikî vechesiyle birisinin yazması lâzım. Bu da ancak siz olabilirsiniz Necip bey!” buyurdu. Bu söze çok şaşırdım. İşte sonradan bu işâret üzerine Ulu Hakan kitabını kaleme aldım.”

*****

Bu kitap vesilesiyle II.Abdülhamid’in ne kadar ince düşünen biri olduğunu ve bu yeteneği sayesinde yıkılma sürecindeki bir imparatorluğu ayakta tutmakla kalmayıp, dünya dengeleri koruyabildiğini gördüm.

Hakkında yabancılar övücü bir çok söz söylemiştir. İçtenlerinden ikisi çok fazla hoşuma gitti:

1. Sözün sahibi bir İngiliz diplomat. Diyor ki “ Abdülhamid’in indirilmesiyle siyaset sıkıcı olmaya başladı”

2. Yine yabancı bir diplomat şu tesbitte bulunuyor “ Belki de Osmanlı’nın başında hala Abdülhamid bulunsaydı, dünya savaşı olmayacaktı...”  

*****

• Ben, sanat ve tefekkür adamı olmak dâvasındayım ve tarihçi değilim. Bu eser de bir tarih denemesi değil...

• İrfan sahiplerince bilinir ki, hikmet ilmin, ilim de tekniğin Üstündedir; tarih ise bu üç görüş şekline göre çeşitli...

Öyleyse bu eser, hangi neviden olursa olsun, ne bir tarih, ne bir tarihî edebiyat; sadece vakıalar temeli üzerinde, ilmî, aklî, teessürî, her melekeye dayanan bir (tez), bir (manifest), bir dâva çerçevesi...

• Çeyrek asırdan beri yakasına yapışmış bulunduğum dost, işte: ULU HAKAN İKİNCİ ABDÜLHAMİD HAN...

Petrolün keşfi refahın, endüstrinin ve gücün patlayışını beraberinde getirdi. Bunlar ulusları güçlendirdi, yozlaştırdı ve bazı insanlar petrol sayesinde daha önce hiçbir maddenin satışı ile olunamayacak kadar zengin oldu. Petrol, aynı zamanda kuşaklarca insanı yıkıp mahvetti.

Daniel Yergin’in eserinde yer verdiği kronoloji ve derinlik modern insan medeniyetinin petrolün ham ve rafine formalarına ne kadar muhtaç olduğunu derinlemesine irdelerken diğer yandan da modern zamanlara petrolün etkisini kronolojik bir biçimde anlatıyor.

Pennsylvania’da keşfedilen ilk petrolü çıkarıp tabiri caizse “paraya dönüştüren” John D. Rockefeller‘ın hikayesiyle başlayıp Standard Oil‘in dünyadaki en büyük güçlerden biri haline gelişini anlatan kitap, petrol çıkarma tekniklerinin gelişimini Rusya’daki petrol rezervlerinin keşfinden iki dünya savaşına ve günümüzde Orta Doğu’da yaşanan yok etme operasyonlarına uzana bir tarihçe ile beraber anlatıyor.

Bu eser petrol ile ilgili her şeyi çok güzel özetliyor; bu yüzden ekonomi ve işletme okuyan her öğrencinin kesinlikle alıp okuması gereken, hatta derslerde işlenilmesi gereken bir kitap. Ayrıca hangi sektörlerle ilgileniyor olursa olsun her yatırımcının da mutlaka bu kitabı okuması gerekiyor.

Petrol fiyatlarının neden yükseldiğini, hiçbir zaman neden çok düşmediğini ve petrol fiyatlarının neden her gazetede mutlaka görüldüğünü merak edenler de bu kitaba bir göz atabilirler.

Bu arada, bu kitapta petrol baronlarına karşı açılan davalar ve onların politik bağlantıları yer almıyor.

Yergin, kitabında petrol baronlarının aç gözlülüklerini ve “normal olmayan” ahlak anlayışlarını irdeliyor, fakat haklı olup olmadıkları konusuna girmiyor. Bunun yerine hırslı jeologların ve girişimcilerin, kralların, şahların, despotların petrol odaklı aldıkları kararları geniş bir jeopolitik bakış açısıyla derinlemesine irdeliyor.

Yergin, kitabında üç ana temayı göz önüne getiriyor.

1- Petrol, kapitalizmin ve modern iş anlayışının gelişmesinin arkasında yatan itici güçtür.

2- Petrol, “ulusal stratejiler, global politikalar ve güç dengeleri” belirlenirken her zaman için aktif bir etmen.

3-“Hidrokarbon Adam” tarafından yönetilen “Hidrokarbon Cemiyetini” oyuna sokuyor.

Elinizdeki kitap Petrol adını taşımasına karşın aslında yüzyılımızın tarihidir. Çünkü petrolün modern anlamdaki tarihi gelişmesi 19. yüzyılın ikinci yarısından başlamasına karşın, yüzyılımızı büyük ölçüde etkilemiştir. Bunun nedeni petrolün dünyadaki temel politikaları belirler hale gelmesi ve günlük yaşamımızı kökünden değiştirmesidir. Petrolün etrafında kümelenen güç ve zenginlik savaşını epik bir anlatımla ve kronolojik olarak veren bu kitap, Japonların Pearl Harbour baskınından, Hitler’in Rusya’yı istilasına, Süveyş krizinden Yom Kippur savaşına kadar dünyamızı etkileyen olaylarda petrolün nasıl kritik rol oynadığını göstermektedir. Yergin, çalışmasında tüm bunları sergilerken hem ekonomi ve teknolojinin genel yönlerine hem de işadamları ve politikacıların strateji ve entrikalarına değiniyor. Bu hikâyenin oyuncuları arasında kimler yok ki? Petrol dünyasının en zengin ve en nüfuzlu kişisi D. Rockefeller, Henri Deterding, Gülbenkyan, J. Paul Getty, Armand Hammer ve daha pek çoğu oyundaki yerlerini alıyorlar. İsimler bu kadarla kalmıyor elbette; Winston Churchill, Adolf Hitler, Joseph Stalin, İbni Suud, Muhammed Musaddık, Dwight Eisenhower, Henry Kissinger, petrolcülükten başkanlığa giden öyküsüyle George Bush ve tabii Saddam Hüseyin de birer birer karşımıza çıkıyor. Bu ilginç ve önemli hikâyeyi Daniel Yergin’den daha iyi kim anlatabilirdi ki? Dünya petrol endüstrisinin önde gelen otoritelerinden biri olmasının yanı sıra Newsweek dergisinin tanımıyla “yazılarıyla geçmişi yaşama geçiren ender tarihçilerden biri olarak” Daniel Yergin, ufkumuzu açıyor, dünyayı daha iyi kavramamızı sağlıyor.

Daniel Yergin uluslararası politika, ekonomi ve enerji konularında çok önemli bir yazar ve otoritedir. Cambridge Energy Research Associates’in (CERA) başkanı olan Yergin 1992 yılında Petrol kitabıyla Pulitzer ödülünü almış, kitabı 12 dile çevrilerek bestseller olmuştur. 1997 yılında “enerji ve uluslar arası anlayışın geliştirilmesi konusunda yaşam boyu başarılarından dolayı” Birleşik Devletler Enerji Ödülü”nü alan Yergin, Birleşik Devletler Enerji Birliği Heyeti ve Ulusal Petrol Konseyi üyesidir.

Ben de Yazdım kitabı Mütareke’den bu yana, Millî Mücadele’yi, Büyük Millet Meclisi’ni ve Hükümeti’ni, Cumhuriyet’in ilk devirlerini, Atatürk’ü ve devrimlerini bütün yönleriyle ele alacaktır. Celâl Bayar”

Elinizdeki eser, Baha Matbaası tarafından 1967-1972 yılları arasında 8 cilt olarak yapılan baskı esas alınıp 3 cilt halinde düzenlenerek yayıma hazırlanmıştır. Kitabın kaynakçası ve dizini dışında, metne müdahalede bulunulmamıştır.

(1. Cilt) kitap özeti

1.Cilt 11 bölümden oluşmaktadır:

Bu kitapta Atatürk’ün silah arkadaşlarından olan Türkiye’nin Üçüncü Cumhurbaşkanı Celal Bayar’ın Birinci Dünya Harbi öncesi Osmanlı İmparatorluğu’nun siyasi durumu, yaşanan önemli olaylar ve mütarekenin ilk hazırlık çalışmalarıyla ilgili tespit ve yorumları yer almaktadır. Celal Bayar’ın kendisi İttihat ve Terakki Cemiyetinin içinde bulunan bir kişi olarak aynı zamanda bu cemiyetinin durumu ve yapısı hakkında da bilgiler sunulmuştur.

(2. Cilt) kitap özeti

2. Cilt 12 bölümden oluşmaktadır:

Celal Bayar’ın “Ben de Yazdım” kitabı, Osmanlı İmparatorluğunun son yıllarında, 31 Mart 1909 irtica hareketleriyle başlayan ve memleketi felakete götüren iç didişmelerin çok yoğun olarak yaşandığı bir dönemde vuku bulan olayları günümüze nakleden çok önemli bir eserdir.

Yazar bu eserinde, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yıllarında gerçekleşen bazı vakaların bugün içinde bulunduğumuz durumla karşılaştırmasının yapılmasının biz yeni nesillere faydalı olacağına inancını belirtmektedir.

(3. Cilt) kitap özeti

3.Cilt 13 bölümden oluşmaktadır:

Ben de Yazdım’ın 3 ncü cildinde ele alınan konular şu şekilde sayılabilir: İngiltere’nin Mısır politikası ve Mısır’ın işgali, Jöntürklerin Mısır’daki gizli faaliyetleri,

 Meclis-i Mebusan’ın feshi, Arnavutluk İsyanı ve ayrılık hareketlerinin başlaması, Yunanistan, Bulgaristan, Karadağ, Makedonya ve Arnavutluk’ta ıslahat istekleri ve Osmanlı İmparatorluğu’na verilen notalar, İstanbul’da ayrılık hareketlerine karşı yapılan kitle gösterileri ve yorumlar, Balkan ittifakının kurulması, Bulgar ve Rum ideolojileri ve birbirleriyle çatışmaları, Balkan ülkelerinin Osmanlı İmparatorluğu’na karşı yaptıkları anlaşmalar, Balkanlar’da müslümanlara yönelik katliamlar, Balkan Savaşı (1912) ve olumsuz sonuçları, büyük devletlerin Türkiye’yi parçalama istekleri, iç politikada çekişmeler ve Londra Barış Konferansı.

“Atatürk’ün mutad sofrasında bulunuyordum. O akşam davetlilerin sayısı azdı. Ancak beş altı arkadaştık. Büyük adam hayatından bahsediyordu. Biz de vecd içinde kendisini dinliyorduk. Birden sustu, hepimizi ayrı ayrı süzdü. ‘Arkadaşlar, beni ilk gördüğünüz zaman hakkımda nasıl bir fikir edindiniz, anlatır mısınız?’ dedi ve bakışlarını benim üzerimde topladı. Anladım ki, önce benim konuşmamı istiyordu.” Celâl Bayar, o akşam, Millî Mücadele’nin ilk yıllarında Atatürk’le tanışmalarını, Atatürk’ün kendisinde bıraktığı ilk tesiri samimiyetle kısaca anlatır ve şöyle devam eder: “İçimden gelen samimi ve gerçek sözlerim, çelik gibi sağlam bir iradeye sahip olan büyük adamın tevazu duygusuna dokunmuş olmalı ki hafif bir sesle ve çekingen bir edâ ile sordu: – Bunları yazdınız mı? – Hayır. – Rica ederim, yazınız. O zaman bu, benim için bir emirdi. Nur içinde yatsın, irtihalinden sonra bir vasiyet olmuştu. Bunun içindir ki bu kitabı yazmaya başladım ve Ben de Yazdım adını verdim.’’

Lozan I

Lozan, muazzam bir imparatorluk mirasının hân-ı yağmasıdır. Türk’ün şahsında İslâm’dan intikam alınarak, bütün bir İslâm Dünyası’nın başsız bırakılmasıdır!.. Lozan’ın getirdiği; adalarla yunan stratejik çemberine alınmış iktisadî kaynaklardan mahrum, her türlü ünvan ve sıfatı yolunmuş, gayri tabiî hududların çizdiği küçük bir Türkiye’dir. Bu birinci cild, tanzimattan millî mücâdeleye kadar umûmî değerlendirme panoramasını çizer.. Lozan’ı hazırlayıcı sebepleri inceler.

MÜDDEÎ; TARİH VE VATANDIR!..

Türk İslâm dâvasının büyük mücahidi, Birinci Büyük Millet Meclisi Trabzon Meb’usu aziz şehid Alî Şükrü Bey hatırasına.

Lozan II

Sahasında tek olan ve kırk yıldan beri elden düşürülmeyerek okunan bu muazzam eserin ikinci cildi, Lozan’da maruz kaldığımız Kıbrıs, Musul, Halep, Batı Tırakya, Adalar v.s. gibi maddî kayıpları incelemektedir.

Lozan III

Sahasında tek olan ve kırk yıldan beri elden düşürülmeyerek okunan Lozan Zafer Mi, Hezimet Mi? adlı bu muazzam eserin üçüncü cildi, Hilafet, Patrikhane gibi manevi kayıpları incelemektedir. 

ÖNSÖZ

Yakın tarihimizin acı gerçekleri üzerine çekilen kalın nisıyan perdesini aralamaya çalışmanın, dirayetten ziyâde cesârEte ihtiyaç göstermesi fikir hayatımız bakımından hazin bir tecellidir. Gerçek şu bir çok tabular ihdas ederek bunların etrafını çeşitli fiilî ve hukukî mânilerle kuşatmak,cemiyetimizin fârik bir vasfını teşkil etmektedir.

Bir nevî dokunulmazlık sayesinde ayakta tutulmak istenen efsânelerden biri de nihayet bir kaç ay sonra ellinci yıldönümünü idrak edeceğimiz «Lozan Mu-âhedenâmesi »dir. Onunla alâkalı gerçekleri’ dile getiren eserimizin bu ikincicildi, uğradığımız maddî kayıplara tahsis edilmiştir. Gerçi burada dahaziyâde «Misak-i Millî » ye dâhil oldukları halde kurtarılamayan bazı vatanparçalarının fecî seren-camlannı bulacaksınız. Bu yüzden onları, sırf bir maddî kayıp telâkki eylediğimiz hükmüne varılmamalıdır. Zira biz, Lozan’da uğradığımız kayıpları, daha ziyâde galip vasıfları, itibariyle «maddî» ve «manevî» olmaküzere ikiye taksim etmiş bulunmaktayız.

Bileceği mülâhazasfıyla vatan ve milletin bir çok meşru hak ve dâvalarını unutturmaya çalışmak, akıl ve insaf dışı bir hareket olduğu halde bu sakin davranış, yarım yüzyıldan beri devam edegelmiştir. Gerçekten «Lozan» için bugüne kadar pek çok methiye düzülmüştür. Bu kesif propagandanın ihdas eylediği kalın sis tabakası içinden çıkamayanlar, eserimizde ileri sürülen fikirlere hattâ delillerin kuvvetine rağmen dudak bükebilirler.Fakat kim ne derse desin biz,vatanın yarınki idarecileri olan gençleri, asgarî haklarımızın maskesi olan Misak -ı Millî üzerinde yeniden durup düşünmeye davet eden bu eserimizle dâima iftihar edeceğiz. Kendilerine güvenemeyenler, hür tenkidi önleyerek biraz databiat kanunlarına mugayir bir surette fikirleri cebir ve tazyik altında yok etmeye çalışırlar. Fakat bu, beyhude bir gayrettir. Zira tazyike maruz kalan fikirler daha fazla kuvvetlenerek âdeta sihirli bir cazibe kazanırlar. «Mecelle»nin meşhur kaidesine göre «Birşey zıyk oldukta muttasi’ olur» yânisakıştırıldikça genişlemek istidadı artar. Gerçekten fikirler, elektrik cereyanı gibidirler. Akacak bir mecra bulamadıkları’zaman son derece tehlikeli olurlar. Bunu inkâr edenler er veya geç hakikatin galebesine şâhid olarak hüsrana uğramaya mahkûmdurlar. Böylelerine en güzel cevabı Nâmık Kemal vermiştir: Ne mümkün zulm ile bîdad ile imha-yı hürriyet. Çalış, idrâki kaldır, muktedirsen ademiyetten.

(Kadir MISIROĞLU28 Ocak 1973Beylerbeyi - İSTANBUL)

Necip Fazıl’ın ideal devlet ve toplum anlayışını örgüleştirdiği fikir dolu bir eser...

Üstad’ın şahsına münhasır bir üslup ile ele alınan bu eserde onun devlet idaresi bahsinde tepeden tırnağa hiçbir noktayı boş bırakmadığını ve toplum bazında köylüsünden en tepedeki idarecisine kadar vasıflanması gereken incelikleri tek tek nasıl kaleme aldığını hayranlıkla okuyabilirsiniz...

Necip Fazıl Kısakürek İdeolocya Örgüsü’nde toplumun her meselesine ve problemlerine yeni bir dünya görüşü getiriyor, çözüm teklifi sunuyor ve bunu bir ideolocya adı altında okuyucusuna sunuyor.

Necib Fazıl, İdeolocya Örgüsü’nü şöyle takdim eder:

‘‘Bu eser, benim bütün varlığım, vücut hikmetim, her şeyim... Ben, arının peteğini hendeseleştirmeye memur bulunması gibi, bu eseri örgüleştirmek için yaratıldım. Şiirlerim de, piyeslerim de, hikayelerim de, ilim ve fikir yazılarım da sadece bu eserin belirttiği bina etrafında bir takım müştemilatdan başka bir şey değil...

Güzelim Türkçenin katık tabiri ne kadar yerinde. Gerçek gıda nan-ı aziz dediğimiz ekmektedir ve gerisi, ona katılmaktan kinaye katıktan ibaret... İçinde yüzde elliden fazla (hidro-karbone) cevher bulunduran ekmek, pastaların üstündeki her türlü krema ve (fantezi) oyunlarına sırt çevirmiş, kuru ve yavan, fakat besleyici ve kurtarıcı fikre ne güzel remz!..

İşte, ezel kadar eski ve ebed kadar yeni, topyekün insanlık çapındaki davanın bu eserini tamamlarken, onu, gıdasını Büyük Doğu ekmeğine borçlu bildiğim Anadolu gençliğine ithaf ederim.’’ N.F.K. / 1968

İdeolocya Örgüsü Necip Fazıl’ın siyasal fikirlerini içeren, siyasal örgütlenme “modeli” öngören ve kendisinin baş eserim dediği ürünüdür. Bu eser, bir kerede değil, uzun yıllara yayılmış bir yazılma sürecinin sonucu ortaya çıkmıştır.

Kitap 11 bölümden oluşmuştur: 1. Adımız, Davamız, Manâmız, 2. Doğu ve Batı Muhasebesi, 3. Türkün Muhasebesi, 4. Ana Kaynak: İslâm, 5. Tarih Hükmü: Nasıl Bozulduk, 6. Beklediğimiz İnkılap, 7. Beklediğimiz İnkılabın Yönleri, 8. Devlet ve İdare Mefkûremiz, 9. Temel Prensipler, 10. Hal ve Manzara, 11. Çilemiz ve Davamız.

 ‘‘Koskocaman, top şeklinde bir yumak gibi iplik iplik sarılı, kangal kangal bükülü, ilk ucundan son ucuna kadar üstüste devşirili; dışarıya doğru lif lif dağınık ve içeriye doğru kol kol toplu, muhitte namütenahi çok ve merkezde namütenahi tek; ve nihayet gelmiş ve gelecek zaman boyunca bütün eşya ve hadiseler zeminini avlamaya memur bir fikir ağı halinde düğüm düğüm çerçeveli bir manzume... Yekpare bir inanış, görüş ve ölçülendiriş manzumesi... İsmi de 

Büyük Doğu...’’

Atatürk’ün doğumundan ölümüne kadar olan hayatı,harp zamanında düşmana ve Cumhuriyet zamanında yaptığı inkilaplarla gericilere karşı verdiği savaşı anlatmaktadır.

ÖNSÖZ

Atatürk devri üzerine hatıralarımı 1952’de Dünya Gazetesinde yayınlamıştım. Bu eserin iki eksiği vardı: Biri Atatürk devrini bilenler için olması, öteki de o günlerde sırasız sayılabilecek bazı olayları açıklamasıydı.

Şimdi bu iki eksiği tamamlayarak ‘‘Çankaya’’yı yeniden yayınlıyorum.

BİRİNCİ BASKININ ÖNSÖZÜ

1946, hele 1950den beri Atatürk devri, onun içinde şöyle böyle bulunmuş olanların, veya kendilerini olduklarından başka türlü sandırmak hevesine kapılanların elinde sömürülüp durmuştur. Yayınlanan hatıraların çoğunda ölüler tanık, bir ağızla iki kulak arasında, hiç kimsenin duymadığı fısıldaşmalar belge diye kullanılmaktadır. Tarihçi ise, gazete okuyucuları kadar kolay avlanmaz. Tarihçi, bu hatıraların doğruları ile sahteleri ve zorlanmışları arasında yanılmaktan kendisini kurtarmasını bilir.

KİTABIN ANA FİKRİ

Türkiye Cumhuriyeti, Atatürk’ün attığı tohumlarla ve bir çok zorluklar aşılarak kurulmuş,onu geliştirmek, gericilerin karşısında durmak ve yeniliklerin arkasında olmak bizim en önemli görevimizdir.

                    *****

“Haber vereyim ki Atatürk ne yaptığını, nasıl yapacağını, kimlere ne yaptıracağını, kimleri nasıl ve nerede kullanacağını bilen pek hesaplı bir adamdı. Yapmış oldukları üzerinde istediğiniz tenkitlerde bulunabilirsiniz. Fakat kendi varmak istediğine ulaşmaktan başka bir şey düşünmeyen, dostluklarının, yakınlıklarının, sözde sırdaşlıklarının üstünde bilhassa “kendi kendine vefalı” bir lider olduğu su götürmez bir gerçektir.

Kurduğu Cumhuriyet’le adını tarihin şanlı sayfalarına yazdıran, Türk’ün ne olduğunu dünyaya gösteren, olağanüstü şartlarda ortaya çıkmış sıra dışı bir liderdi Atatürk. O işgal edilmemiş yeri, zaptedilmemiş toprağı kalmayan bir milletin küllerinden doğmasına önderlik etti.

Büyük başarılara imza atmış Atatürk hakkında birçok kitap ve makale yazıldı. Atatürk hakkındaki her şey etraflıca tartışıldı., hala tartışılıyor. Bu yazılanların birçoğu ancak Atatürk öldükten sonra yazıldığı için, onu tanıyanların ilk elden verdiği bilginin kıymet-i harbiyesi daha önemlidir.

Falih Rıfkı Altay 1923’den 1938’e kadar Atatürk’ün yanında bulunmuş, onun yaşadıklarını bizzat kendisinden dinlemiş ve hatta birçoğuna şahit olmuş devrin önemli gazetecilerindendir. Çankaya Atatürk’ü doğumundan okul yıllarına, savaştığı cephelerden yaptığı inkılaplarla, tartışma sofralarından insani yönlerine kadar her detayı anektodlara yer vererek anlatan muazzam bir çalışma. Her Türk vatandaşının mutlaka okuması gereken ve Türkiye’nin dönüşümünü anlamanıza yardımcı olan çarpıcı bir eser.

Hukuk yönüyle erkek ve kadın eşittirler. Kur’an’ın emrettiği dünyevi cezalar, kadın ve erkeğe hak-hukuk zaviyesinden müsavidirler. Örneğin birisinin öldürülmesine karşın verilecek had cezaları, hırsızlık suçu, zina veya mülaane yapılacağı zaman kadın ve erkek eşitlik bakımından müsavi yani denk cezalarla eşittirler. İmani sorumluluk ve kulluk mükellefiyetlerinde, alım ve satımda, hak ve hukukta erkek ve kadın için ilahi emirlerde hep eşitlik vardır. Fiziki şartlar haricinde insan olması hasebiyle liste daha da uzar… Nikâh akdinin iki tarafı olan kadın ve erkek bu iradelerini özgür kullanırken, sıra boşanmaya gelince eşit olmamaları sizce hak kavramının tanımına uygun mudur? Adilane midir? Vicdanların, Allah’tan korkanların buna hayır dediğini duyar gibiyiz... Bizler de bunun böyle olmadığını, olmaması gerektiğini söylüyor ve ispat etmeye çalışıyoruz. Gelin hep beraber Allah’ın kitabını referans alarak yeniden öğrenelim.”

Yazarımız Muhammed Deniz Geniş ‘in kitabını edinmek için kadinindenkligi@gmail.com mail adresine mail atabilir yada 0532 435 12 05 nolu telefonu arayabilrisiniz. 

Adam, toprağı kazar. Amacı suyu bulmaktır. Fakat ne kadar çabalasa da suya ulaşamaz. Artık çok yorulmuştur, bitap düşmüştür. Suyu bulacağına dair inancı kaybolmuşken uzaklardan bir ses işitir. O ses ona daha da kazmasını, derinlere inmesini söyler. 

Şevket Süreyya Türkiye – Yunanistan savaşı zamanında Edirne’de doğmuştur. 1. Dünya Savaşı’nda henüz 17 yaşında olmasına rağmen gönüllü olarak Yedek Subay olur. Bu savaş sırasında fikirlerinde bir değişiklik meydana gelmiştir. Şevket Süreyya bu yıllarda Turancılık düşüncesini benimseye başlar. Bu düşünceye göre Türklerin yaşadığı yerin öneminin olmayışıdır, Türklerin yaşadığı yer hangi bayrağın altında olursa olsun Türkün toprağıdır. Bu toprakta ta ki Çin Seddi’ne kadar gitmektedir.

Ateşkesten sonra İstanbul’a döner fakat savaş yıllarında kaldığı Anadolu’ya alışmıştır. Azerbaycan, İstanbul’dan muallim talep eder ve bu Şevket Süreyya için bir avantajdır bunu da değerlendirecektir.

Azerbaycan’da işine devam eden Şevket Süreyya, burada da Turan fikrine bağlı kalmış ve bu fikri benimsemiştir. Bu ülküyü benimseyen Şevket Süreyya Aydemir, Karabağ Yolu ve Askeran Geçidi’nin Ermeni güçleri tarafından kesildiği haberini alır ve umutsuzluğa kapılır.  ( Suyu arayan adam kitap özeti)

Şevket Süreyya artık yeni bir düşünce içerisindedir. Turan fikrinden uzaklaşan Aydemir, artık “Önemli Olan İnsanlık” düşüncesine yakınlaşmıştır. Bütün zulmedenlerin yok olacağına, insanların dini, ırkı ne olursa olsun beraber yaşayabileceğine inanmaktadır. Bu düşünce çerçevesinde Komünist partisine katılır. Dünyanın kirli kuralları yok olacak ve kendi pisliğinin üzerine yeni bir dünya düzeni inşa edilecektir. (Suyu arayan adam kısa özet)

Moskova’da iktisat okuduktan sonra memlekete dönüş yapan Şevket Süreyya artık çok farklı bir pencereden dünyaya bakmaktadır. Kendisine öğretildiği gibi olmadığını aslında işlerin çok farklı yürüdüğünü fark etmiştir artık. Nereye bakarsa baksın kapitalistlerin insanları yağmalıdığını, şehrin sömürgecilerin elinde olduğunu artık net bir şekilde görebilmektedir.

“Aydınlık Mecmuası” dergisinde yazmaya başlayan Şevket Süreyya yazıları yüzünden kapanır ve dergi de kapatılmıştır. İstiklal Mahkemelerinde yargılanan Şevket Süreyya cezaevine girer ve af çıkmasıyla serbest bırakılır. Cezaevinde kaldığı zamanlarda “İmam-cemaat” – “Devlet-Millet” fikrini kabullenir. Devletin halk için var olduğuna inanır. Devletçilik ilkesinin uygulanmasını ve halk için çalışmalar yapılmasını istemektedir.

Serbest bırakıldıktan sonra Ankara’ya döner. Burada öğretmenlik yapmaz bunun yerine artık idare işlerinin içinde aktif biçimde yer alacağı Yüksek  ve Teknik Öğretim Müdür yardımcılığı işini alır. Burada halk için yapılan her işle gurur duymakta, her hizmette coşkulanmaktadır.

Şevket Süreyya tam bir iş, düşünce, ilke insanıdır. Kitaptan alınması gereken en önemli mesaj Şevket Süreyya’nın çektiği sıkıntılar karşısında bir şeyler yapabileceğine dair inancını yitirmemesi, şartlar ne kadar zorlasa da kendisine inancı konusunda bir pes etme görülmemektedir. Bu sebebden ‘’Suyu Erayan Adam’’ kitabında özetle ne anlatmak istediyi bir cümle ile özetlersek ‘’Allah’ın bizeverdiği en büyük nimet sahip olduğumuz halde , sahip olduğunu bilmediğimiz kuvvetleri bulmak kudretidir’’.

Aynı zamanda romanın yazarı olan Falih Rıfkı Atay, yedek subay olarak orduda yer almaktadır. Genç ve İttihatçı fikirlere sahiptir ancak; Enver Paşa, Talat Paşa ve Cemal Paşa’ları tanıyınca İttihat ve Terakki hakkındaki  düşünceleri değişir.

Roman adını, Cemal Paşa’nın karargahının (4.Karargah) bulunduğu Kudüs’e yakın bir dağdan alır. Eserde Osmanlı İmparatorluğu’nun son günlerinden Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk günlerine kadarki bir zaman dilimini ele alınmaktadır. Yazar bir görev nedeniyle Cemal Paşa’nın karargahının bulunduğu Zeytindağı’na gitmiş, burada yaşamış olduğu olayları ve anılarını bulunduğu tarihin önemli olaylarını da içine alacak şekilde kaleme almıştır.

I.Dünya Savaşı başladığında yazar yedek subay olarak orduya alınır ve Cemal Paşa’nın karargahın tayin olur. Cemal Paşa ile ilişkileri de burada gelişir. Kitabın ilk kısımlarında İttihat ve Terakki’den söz edilmiştir. İttihat ve Terakki içerisinde Cemal Paşa, Talat Paşa ve Enver Paşa en önemli simalardır. Cemal Paşa yenilikçiliği ile tanınmaktadır. Enver ve Talat Paşalar ise muhafazakâr olarak bilinirler. Yazar, Enver Paşa’nın Turancılık fikirlerini benimsememekte ve Enver Paşa’yı diktatör olarak nitelendirmektedir. Türkiye’nin kurtuluşunun Enver Paşa gibilerden kurtulmakla mümkün olacağını düşünür. İttihat ve Terakki kendi içinde bölünmüştür. Bir birlik ve beraberlik söz konusu değildir. Her liderin bir grubu vardır. Falih Rıfkı da Cemal Paşa’nın adamı olarak düşünülmektedir. Yazar, İttihat ve Terakki’nin fikir birliği içinde olmamasını eleştirmektedir; çünkü yaşanılan buhrandan kurtuluş; ancak birlik ve beraberlikle mümkündür. Buna rağmen bilinçsiz yaklaşımlar, kişisel hesaplaşmalar İttihat ve Terakkiyi kendi kendisiyle uğraşan bir duruma düşürmüştür.

Yazar, Cemal Paşa ile çalışmaya başladıktan sonra olayları daha net görmeye başlar. Bir dönem, bir imparatorluk yok olmaktadır. Suriye, Filistin ve Hicaz’da yaşananlar bir İmparatorluğun çöküşüdür. Osmanlı’nın bir kukla devleti haline geldiği şu örnekle vurgulanır:  1913 haziranında dönemin sadrazamı Mahmut Şevket Paşa’yı öldüren Kavaklı Mustafa, bir Rus vapuruna binerek ülkeden kaçar. Osmanlı’nın bu dönemde Rus sancağı taşıyan bir vapurdan birini almaya hakkı kalmamıştır; bu bir suçlu bile olsa.  Bunun üzerine bir Osmanlı görevlisi Kavaklı Mustafa’yı vapurdan kaçırır ve Kavaklı Mustafa o gece atıldığı zindanda boğulur.  Ruslar Kavaklı Mustafa’yı vapurdan kaçıranın görevden alınmasını ve bundan böyle devlet hizmetinden kullanılmamasını isterler. İstedikleri yapılır.  Mahmut Şevket Paşa öldürüldükten sonra bazı ittihatçılar Talat Paşa’nın dahiliye Nazırı olmasını istemezler, Cemal Paşa’yı desteklerler. Bunun üzerine Talat Paşa sadrazam ile Cemal Paşa’nın arasını açar. Almanlarla yapılan ittifak da Cemal Paşa’dan gizlenmiştir. Mısır fethi bahanesi ile Cemal Paşa İstanbul’dan uzaklaştırılmıştır. İttihat ve Terakkiciler arasındaki fikir ayrılığını anlamak açısından Talat Paşa’nın şu sözleri ilgi çekicidir.  “ canım Mısır Fethi olmazsa bile Cemal paşa ya şehit olur; yahut ordusu berbat ve perişan olunca beynine bir tabanca sıkarak bizi kendinden kurtarır!”

Osmanlı, ümmetçilik fikri sebebiyle neredeyse üç kıtada egemen olmuştur. Bu coğrafyanın bir kısmını Arapların yaşadıkları ülkeler kapsamaktadır. Kudüs, Şam, Filistin, Hicaz gibi. Yazar, Osmanlı’nın sadece coğrafi olarak büyütüldüğünü, fethedlen bu toprakların hiçbirinin kültürlerine, dillerine, ticaretlerine ve maddiyatlarına egemen olunmadığı düşüncesini şu cümlesiyle ifade eder; “Bu kıtaları ne sömürgeleştirmiş, ne de vatanlaştırmıştık.” Osmanlı’nın Arap topraklarında o günkü durumu yazarın deyişiyle, ücretsiz tarla ve sokak bekçiliğidir, Osmanlı Arap topraklarını alarak oraları bir bakıma imar etmiştir. 

Cemal  Paşa’nın bir amacı da Suriye’yi Osmanlılaştırmaktır. Bu düşüncesini pekiştirmek için Suriye’de modern okullar açmıştır. Bunun yanında bir de hicret eden Ermenileri, Suriye içlerine dağıtarak güçlenen Arap milliyetçiliğine karşı bir teminat olarak kullandığı anlatılır. Hatta Ermenileri güçlendirmek için ev ve toprak bile vermiştir.

Yazar, Arapları anlatırken din sömürüsü konusuna da değinmiştir. Yazara göre din sömürüsü bütün dinler için geçerlidir. “ Medine dini mallaştırmış ve maddeleştirmiş bir  Asya pazarıdır. Kudüs dini oyunlaştırmış bir Garp tiyatrosudur.”  Araplar çok fakirdir. Kendi ülkelerinde; ata topraklarında hizmetçi konumuna düşmüşlerdir. Filistin ikiye ayrılmış; eski Filistin Arapların, Yeni Filistin ise tüm güzelliği ve ihtişamıyla Yahudilerin olmuştur. Hac döneminde Araplar da Yahudilerde büyük kazançlar elde etmektedirler. Din satışa sunulmuştur.

I.Dünya Savaşı sonucunda Tuna yukarısındaki iki imparatorluk, Akdeniz kıyısındaki bir imparatorluk ve Tuna kenarındaki bir krallık devrilmek üzeredir. Suriye ve Filistin’de Almanların durduramadığı İngiliz seli yine bir Türk, fakat bu sefer öz bir kumandan, Mustafa Kemal tarafından Halep aşağısında tutulmuştur. Mustafa Kemal’in orada seçtiği savunma hattı, Milli Misak’taki Türkiye sınırıdır.

Cemal Paşa’nın yerine, Suriye’de silahlı kuvvetlerin başına geçen Alman Fon Falkenhein bozgunu durduramamış; Kudüs İngilizlerin eline geçmiştir.  Artık yalnız Anadolu ve İstanbul düşünülür. İmparatorluğa ve onun rüyalarına “ Allahaısmarladık”, denilir.

Cemal Paşa Şam’dan ayrılır ve Anadolu topraklarını gördükçe; “Keşke vazifem buralarda olsaydı, Anadolu hepimize hınç ve güvensizlikle bakıyordu. Yüzbinlerce çocuğunu memesinden sökerek alıp götürdüğümüz bu anaya şimdi kendimiz pişmanlığımızı getiriyoruz. Kumar oynadık ve kaybettik” diye düşünmektedir.

“Eğer kalırsam” der; “bütün emelim Anadolu’da çalışmaktır.”

Eğer kalırsa, eğer bırakılırsa…

Cemal Paşa’ya sorulan:

“Paşam bu harbe niçin girdik?” Sorusuna Cemal Paşa’nın cevabı, Osmanlı’nın çöküşünü gösteren en iyi cümle olacaktır.

“Aylık vermemek için! Hazine tamtakırdı. Para bulabilmek için ya bir tarafa boyun eğmeli,  ya öbür tarafla birleşmeliydik.”

Bundan sonra romanda yazar, ilim, ihtisas ve tecrübe sahibi olarak nitelediği Mustafa Kemal’den bahseder. Mustafa Kemal, vatan ve bağımsızlık düşüncesiyle milletin nesi var nesi yoksa yüzde kırkını vatan savunması için vermesi gerektiği düşüncesindedir. Eserde, Mustafa Kemal ile ilgili olarak diğer önemli ifadeler ise şunlardır : “Mustafa Kemal  büyük harbe girmek karşıtı idi: Çünkü O kafa ve sanat adamı idi. Mustafa Kemal Kurtuluş Harbini bırakmak fikrinde asla bulunmadı: Çünkü O vatan adamı idi”.

Yazar, eserinde öz düşünce olarak okuyucuya “ilim ve vatan adamı olunuz”, der. Vatan için bir şeyler yapmak gerektiğinde, birer komutan olarak ilk önce fikir ve sanat adamı olmalıyız, düşüncesi vurgulanır.

 Tarihe not düşülecek olan olayların içinden geçtiğimiz bugünlerde, yeniden hatırlamamız gereken yapıtlardan biri olduğunu düşünüyorum. Kapitalist üretim isteminde ihtiyaç duyulan hammadde, enerji ve yeni pazarlar düşünüldüğünde; zengin enerji ve hammaddeye sahip ve ulaşım koridorlarında bulunan bölgelerde paylaşım savaşlarının tüm şiddetiyle sürdüğünü görmekteyiz. Bu bölgelerin istikrara ve barışa kavuşmalarının birincil koşulu bölge halklarının kendi özgün koşulları dahilinde anti-emperyalist mücadele içinde olmalarıdır.